Wydarzenia

Jeszcze raz o profesorze Żakim

Komisja Prehistorii Karpat PAU zaprasza na posiedzenie naukowe poświęcone pamięci prof. Andrzeja Żakiego, które odbędzie się w poniedziałek 26 lutego 2018 roku o godz. 11.15 w Małej Auli PAU przy ul. Sławkowskiej 17 w Krakowie.
W programie:
– prof. dr hab. Renata Madyda-Legutko, Wkład profesora Andrzeja Żakiego w badania nad okresem lateńskim i rzymskim w Karpatach Polskich,
– prof. dr hab. Michał Parczewski, Święty Kamień koło Dynowa nad Sanem,
– prof. dr hab. Jacek Poleski, Badania wczesnośredniowiecznych grodzisk małopolskich,
– prof. dr hab. Kazimierz Szczepanek, Andrzej Żaki jako inicjator współpracy archeologów z paleobotanikami w Karpatach,
– dr Paweł Madej, Alpejskie ścieżki Andrzeja Żakiego.

Historia Karpat zapisana w nazwach

Galeria Sztuki w Rymanowie Zdroju przy ulicy Zdrojowej 40
serdecznie zaprasza w czwartek 22 lutego 2018 r. o godz. 19 na spotkanie
z dr Wojciechem Krukarem, geografem, przewodnikiem turystycznym, autorem map i przewodników, członkiem Towarzystwa Karpackiego, a przede wszystkim strażnikiem pamięci karpackich toponimów, który wygłosi prelekcję
pt. „Historia Beskidu Niskiego i Bieszczadów w świetle nazw geograficznych”. Serdecznie zapraszamy, wstęp wolny.

O styczniowym kolędowaniu w Łopience

W tym roku Łopienka przywitała nas zimową aurą, lekko ośnieżoną doliną i pięknym słońcem. Na miejscu czekała już grupka kolędników, co nastroiło nas dużym optymizmem. Bywały przecież już takie lata, kiedy kolędowanie rozpoczynaliśmy we czwórkę. Po chwili przyjechał ksiądz Bogdan i pomału zaczęliśmy – najpierw modlitwę, a potem śpiewanie. Tradycyjne śpiewaliśmy na przemian jedną polską jedną i jedną ukraińską kolędę. Jak zwykle miały też swoją łopieńską premierę nowe pieśni Nowaja radist, W Wifłejemi, Narodził się w stajni. Mieliśmy też dwójkę małych kolędników, którzy i pięknie śpiewali, i pomagali w ustaleniu repertuaru. Czytaj dalej

Jeszcze raz o krzyżu w Łopience

W listopadzie  2017  roku z ubolewaniem informowaliśmy o fakcie samowolnego (bez wiedzy i zgody Towarzystwa Karpackiego) wzniesienia dużego drewnianego, trójramiennego krzyża w bezpośrednim sąsiedztwie zespołu cerkiewnego w Łopience. Przypominamy, że zespół cerkiewny znajduje się na gruncie będącym własnością Skarbu Państwa, przekazanym przez Starostę Leskiego w zarząd Towarzystwu Karpackiemu. W grudniu Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w Lesku wszczął postępowanie wyjaśniające, co do legalności ustawienia wyżej wspomnianego krzyża. Po przeprowadzonej kontroli na miejscu Inspektorat przekazał nam informację, że krzyż znajduje się poza granicą działki, którą zarządzamy, i że w tej sytuacji dalsze postępowanie administracyjne będzie prowadzone bez naszego udziału.
Mimo, że formalnie sprawa nas już nie dotyczy, to jednak czujemy się w jakiś sposób odpowiedzialni za wszystko, co dzieje się w najbliższym otoczeniu cerkwi w Łopience. W dalszym ciągu prosimy więc wszystkich, o nie podejmowanie żadnych pochopnych działań i cierpliwe oczekiwanie na rezultaty postępowania władz administracyjnych. Uważamy, że najlepszą formą rozwiązywania takich sytuacji jest rzeczowy dialog wszystkich zainteresowanych stron. Towarzystwo Karpackie cały czas podtrzymuje wolę prowadzenia takiego dialogu.

                                                                                                                                 Prezes Towarzystwa Karpackiego
                                                                                                                                                 Juliusz Marszałek

Łopieńskie kolędowanie

Jak zwykle w ten zimowy czas Towarzystwo Karpackie zaprasza serdecznie w ostatnią sobotę stycznia (27.01.2018 r.) na godzinę 10 do cerkwi w Łopience na jedyne w swoim rodzaju łopieńskie kolędowanie. Będzie to wyjątkowa okazja dla wszystkich, którzy chcieliby jeszcze przez chwilę pozostać w atmosferze świątecznej i zaśpiewać lub zagrać „kolędując Małemu, Jezusowi Chrystusowi, dziś nam narodzonemu…”. A więc przybywajcie pastuszkowie i wielcy królowie, bo „Tryumfy Króla Niebieskiego, zstąpiły z nieba wysokiego…”. Zabierzecie ze sobą instrumenty i oczywiście nie zapomnijcie ciepło się ubrać, pomimo tego, że jak zwykle na zziębniętych czekać będzie gorąca herbata i kawa, a może znajdzie się także coś słodkiego.

„HUCULSZCZYZNA 2017”

Serdecznie zapraszamy do obejrzenia Wystawy Retrospektywnej będącej plonem XIX Wyprawy Naukowej Studentów Architektury Politechniki Łódzkiej w Karpaty Wschodnie „HUCULSZCZYZNA 2017”. Wyprawy naukowe w Karpaty Wschodnie są organizowane przez Koło Naukowe Studentów Architektury Politechniki Łódzkiej „IX Piętro” niemal nieprzerwanie od 1995 r. Tegoroczna, już dziewiętnasta wyprawa, odbyła się w dniach 7-23 lipca. Brało w niej udział ośmioro studentów, którzy pod opieką Włodzimierza Witkowskiego i Wojciecha Pardały zinwentaryzowali siedem drewnianych cerkwi pokuckich we wsiach Siemakowce (powiat kołomyjski), Borszczów, Tułuków, Oleszków, Lubkowce, Wołczkowce i Orelec (powiat śniatyński). Poza nauką zasad inwentaryzacji studenci zapoznali się z charakterystycznymi cechami świątyń typu huculskiego, pogłębili swoją wiedzę dotyczącą tradycyjnych, drewnianych konstrukcji budowlanych, a także poznali specyfikę regionu i jego mieszkańców. Wyprawa zakończyła się kilkudniową wędrówką po Połoninach Hryniawskich. Podobnie jak w latach ubiegłych wyprawę podsumuje wystawa retrospektywna, przedstawiająca rysunki techniczne wykonane przez studentów oraz zbiór fotografii dokumentujących cerkwie, krajobrazy i mieszkańców Karpat Wschodnich. Wernisaż odbędzie się we wtorek 9 stycznia 2018 r. o godz. 18 w holu głównym Instytutu Architektury i Urbanistyki PŁ (budynek B6, al. Politechniki 6). Wystawie, która będzie czynna do 9 lutego 2018 r.  towarzyszyć będzie publikacja zawierająca m.in. wspomnienia uczestników i fragmenty dokumentacji cerkwi.

Wystawa o Łopience

Serdecznie  zapraszamy na kolejną odsłonę wystawy „Za górą – historia cerkwi w Łopience”. Tym razem będzie ona eksponowana w Wojewódzkiej Bibliotece Publicznej w Krakowie przy ul. Rajskiej 1 od 16 grudnia do 31 stycznia 2018 r. Przypomnijmy, że wystawa opowiada o dziejach zniszczenia i odbudowy największego przed II wojną światową greckokatolickiego sanktuarium maryjnego w Bieszczadach, a także o ostatnich 90 latach istnienia Łopienki – zagubionej wśród gór małej bieszczadzkiej wioski. Sanktuarium pomimo wielokrotnego skazywania na zagładę i zapomnienie przetrwało i stało się symbolem odrodzenia, realnym przykładem tego, że wiara czyni cuda. Wystawa jest fotograficznym zapisem tylko niektórych zdarzeń. Zdjęcia ułożone są chronologicznie w trzech grupach wyróżnionych odmiennym kolorem. Pierwsza to lata przed wysiedleniem – zdjęcia w sepii, druga obejmuje okres zniszczenia i pierwszych prób odbudowy – zdjęcia czarno-białe i trzecia to okres odbudowy – przeważają zdjęcia kolorowe. Chociaż na fotografiach dominuje cerkiew, to jest to także historia ludzi, tych którzy mieszkali tu kiedyś i tych wszystkich, którzy przyczynili się do jej odbudowy. Obecnie cerkiew  pw. św. Paraskewi jest otwarta dla każdego wędrowca i pielgrzyma. Czytaj dalej

Spisz w narracji mieszkańców

Serdecznie zapraszamy na spotkanie Krakowskiego Oddziału Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego, które odbędzie się w najbliższy poniedziałek 11  grudnia 2017 r. o godz. 16:30 w Muzeum Etnograficznym w Krakowie przy Placu Wolnica 1 (sala odczytowa), podczas którego dr Ludwika Włodek wygłosi wykład pt. „Wspólna przeszłość, różne opowieści. Spisz w narracji jego mieszkańców”. Spotkanie połączone będzie z promocją książki jej autorstwa pt. „Cztery sztandary, jeden adres. Historie ze Spisza”.
Na Spiszu mieszkali obok siebie Węgrzy, Słowacy, Polacy, Niemcy, Rusini, Żydzi i Cyganie. Dla tego ta kraina siedmiu kultur może być uważana za serce Europy Środkowej. Spiszacy twierdzą, że mówią „po nasymu”, choć dla każdego to co innego znaczy. Wielu do dziś uważa się przede wszystkim za tutejszych, ale są też tacy, którzy daliby się pokroić za to, że ich przodkowie od setek lat byli Polakami albo Słowakami.
Ludwika Włodek, publicystka i reporterka, adiunkt w Studium Europy Wschodniej Uniwersytetu Warszawskiego. Autorka książek „Pra. O rodzinie Iwaszkiewiczów” i „Wystarczy przejść przez rzekę”.

Karpaty znakiem Europy Środkowej?

Zapraszamy serdecznie w imieniu Katedry Socjologii Kultury IFIS APS na spotkanie dyskusyjne poświęcone książce Marty Cobel-Tokarskiej i Marcina Dębickiego zatytułowanej „Słowo i terytorium. Eseje o Europie Środkowej”, które odbędzie się we wtorek 5 grudnia 2017 r. o godz. 15.30 w Akademii Pedagogiki Specjalnej (Sala Senatu, budynek C) przy ul. Szczęśliwickiej 40 w Warszawie. Książkę przedstawiać będą prof. dr hab. Ryszard Radzik i dr Ludwika Włodek.
Duże fragmenty książki dotyczą spraw karpackich, zaś w rozdziale pt. „Karpackość. Góry jako przestrzeń kulturowa” znalazło się obszerne omówienie, niezwykle zresztą życzliwe (i mobilizujące), naszego półrocznika Almanachu Karpackiego „Płaj”. W innych rozdziałach autorzy analizują między innymi twórczość Andrzeja Stasiuka i Marosza Krajniaka autora Trylogii łemkowskiej (Carpathia, Entropia, Informacja) oraz działalność Wydawnictwa „Czarne”.

Marta Cobel-Tokarska, Marcin Dębicki, Słowo i terytorium. Eseje o Europie Środkowej, Akademia Pedagogiki Specjalnej, Warszawa 2017.

Książka w wolnym dostępie.

Nagrodzono książki karpackie

W ostatnich dniach sypnęło nagrodami dla publikacji o tematyce karpackiej. Rekordzistą jest tu niewątpliwie książka Adama Czarnowskiego pt. O tatrzańskich pocztówkach wydana przez Tatrzański Park Narodowy w 2017 r., o której już pisaliśmy, a która jak odkurzacz sprząta kolejne nagrody. Dzisiaj zdobyła I nagrodę w kategorii albumów krajoznawczych na XXVI Ogólnopolskim Przeglądzie Książki Krajoznawczej i Turystycznej oraz otrzymała jedno z czterech przyznanych wyróżnień w kategorii edytorskiej Nagrody Klio 2017.  We wrześniu zaś książka ta została laureatką 2. Międzynarodowego Konkursu „Najlepsze wydawnictwa o górach” 2017 r. Żal tylko, że autor książki i unikalnego zbioru pocztówek tych sukcesów nie doczekał.
Na XXVI Ogólnopolskim Przeglądzie Książki Krajoznawczej i Turystycznej nagrodzono także:
I nagrodą w kategorii monografie oraz inne opracowania krajoznawcze dwutomową publikację Bojkowszczyzna zachodnia – wczoraj, dziś i jutro, pod red. Jacka Wolskiego, wydana przez Instytut Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania PAN, Warszawa 2016. (też o niej pisaliśmy),
II nagrodą w tej samej kategorii otrzymało dzieło pt. Cerkwie i ikony Łemkowszczyzny Jarosława Giemzy wydane przez Wydawnictwo Libra.pl w 2017 r. (autor jest członkiem Towarzystwa Karpackiego, a o książce oczywiście już pisaliśmy); Czytaj dalej