Powrót karpackiego poety

Harasymowicz_mNakładem oficyny Wydawniczej „Wierchy” jako druga w serii „Pro Memoria” ukazała się książka będąca pokłosiem zorganizowanej w Krakowie w 2013 roku konferencji pt. „Jerzy Harasymowicz, poeta Krakowa, Bieszczadów i Sądecczyzny”. Stanowi – pierwsze pod ponad dwudziestopięcioletniej przerwie od wydania Księcia z Kraju Łagodności Andrzeja Kaliszewskiego – wszechstronne odczytanie twórczości poety, zafascynowanego przyrodą i życiem mieszkańców Bieszczadów i Sądecczyzny, a także nowe oświetlenie jego dorobku oraz wskazanie nieznanych aspektów jego biografii. Oprócz wielu interesujących tekstów na szczególną uwagę zasługuje obszerna, licząca pond 500 pozycji bibliografia z indeksem autorów.
Jerzy Harasymowicz poeta Krakowa, Bieszczadów i Sądecczyzny. Pod redakcją Bolesława Farona, Kraków 2014 COTG PTTK, 372 str. Czytaj dalej

Pamięci Barbary Tondos i Jerzego Tura

konferencaj_drogi_bezdrozaW imieniu organizatorów serdecznie zapraszamy do udziału w konferencji dedykowanej Barbarze Tondos i Jerzemu Turowi, a zatytułowanej „Drogi i rozdroża ochrony zabytków w Polsce południowo-wschodniej po 1945 r.”, która odbędzie się 26-27 września br. w Krakowie w sali konferencyjnej Biblioteki Jagiellońskiej (piątek) i w Sali im. Karola i Karoliny Lanckorońskich w Collegium Iuridicum Uniwersytetu Jagiellońskiego (sobota). Konferencji będzie towarzyszyć wystawa w hallu głównym Biblioteki Jagiellońskiej pt. „Odpowiedzialność inteligenta. Barbara Tondos i Jerzy Tur w kontrze do komunistycznej władzy”, której otwarcie poprzedzi opowieść o podziemnej bibliotece działającej w rzeszowskim mieszkaniu Barbary i Jerzego. Szczegóły w programie konferencji.

Ostatnia droga Andrzeja Vincenza

andrzej_Vincenz_02W królewskim mieście Krakowie na Cmentarzu Salwatorskim, 10 września złożono do grobu rodziców prochy zmarłego 16 sierpnia prof. Andrzej Vincenza (1922-2014), slawisty z uniwersytetów w Heidelbergu i Getyndze, publicysty, edytora dzieł Stanisława Vincenza.
Zmarły był synem Stanisława Vincenza, pisarza i myśliciela, piewcy Huculszczyzny, którą opisał w tetralogii „Na wysokiej połoninie”. Przemawiający nad grobem podkreślali, iż dzieje rodziny Vincenzów mogą być symbolem jedności Europy i przyjaźni Polaków i Ukraińców. Andrzej Vincenz, przez całe swoje życie, w Szwajcarii, Niemczech i Francji tęsknił do swej huculskiej ojczyzny. Wspominał „Mój dom rodzinny spalił się w 1941 r., ale moja huculska mała ojczyzna nadal żyje we mnie”. Czytaj dalej

Odwiedzajmy Berbeşti

berbesti_01mxBlisko rok temu pisaliśmy już o tym, że w położonej w dolinie Mary (dopływ Izy) miejscowości Berbeşti w rumuńskim Marmaroszu na starym wiejskim cmentarzu, dzięki staraniu pana Laurenţiu Batina i jego rodziny, stanęła piękna drewniana „troiță” wieńcząca grób poległych tu 6 października 1914 roku polskich Legionistów. Wkrótce minie dokładnie 100 lat od dnia, w którym miała miejsce potyczka przy moście na Marze w Berbeşti, będąca pierwszą walką Legionów Polskich w Karpatach Wschodnich. Poległych w niej pięciu (sześciu?)  legionistów pochowano na pobliskim cmentarzu. Pan Laurenţiu Batin i mieszkańcy Berbeşti planują w dniu 6 października 2014 roku uroczystą modlitwę za duszę poległych Polaków i założenie kwiatów na odnowionej mogile. Do udziału w tej uroczystości zapraszają serdecznie wszystkich tych, którzy chcieli by w setną rocznicę śmierci oddać hołd poległym.
Ze swej strony apelujemy do wszystkich polskich turystów zwiedzających cerkwie w dolinie Izy czy wesoły cmentarz w Săpânța – pamiętajcie o mogile Polskich Legionistów w Berbeşti. Naprawdę niewiele drogi trzeba nadłożyć, to tylko 8 km od Syhotu Marmaroskiego, żeby pokłonić się prochom żołnierzy poległych przed stu laty w drodze do wolnej Polski. Dla ułatwienia zamieszczamy plan miejscowości, na którym przedstawiamy dokładną lokalizację mogiły, oraz trasę dojazdu do niej (wąska droga asfaltowa) lub dojścia (ok. 1 km).

mapa_mala_X Czytaj dalej

Zmarł Andrzej Vincenz

Andrzej_VincenzZ ogromnym smutkiem przekazujemy wiadomość, która dotarła do nas z pewnym opóźnieniem z Heidelbergu o tym, że w dniu 16 sierpnia 2014 r. zmarł Andrzej Vincenz, pisarz i publicysta, emerytowany profesor slawistyki na Uniwersytetach w Heidelbergu i Getyndze, syn pisarza Stanisława Vincenza urodzony 13 marca 1922 roku we Lwowie.
Andrzej Vincenz redagował i przygotowywał do druku powojenne wydania tetralogii „Na wysokiej połoninie” Stanisława Vincenza oraz innych jego książek. Był też inicjatorem pierwszych konferencji naukowych poświęconych swojemu ojcu, a także podarował Ossolineum wszystkie jego manuskrypty. Był wielkim orędownikiem pojednania polsko-ukraińskiego.
Złożenie prochów śp. Andrzeja Vincenza w grobie jego rodziców odbędzie się w środę 10 września 2014 r. o godz. 12 w Krakowie po mszy św. w kaplicy cmentarnej na Salwatorze. Cześć Jego Pamięci!

55. Studencki Rajd Połoniny

poloniny_55_logPoczątek jesieni świetnie nadaje się na wędrówki z plecakiem. Lasy zaczynają się czerwienić, a na szlakach nie ma już tłumów, więc jak co roku na bieszczadzkie ścieżki wyruszy studencki rajd „Połoniny”. Niezmiennie od 55 lat organizuje go Studenckie Koło Przewodników Beskidzkich w Warszawie, tym pod hasłem „na zbójnickim szlaku”. Uczestnicy tras spotkają się na ześrodkowaniu w sobotę 27 września 2014 r. w Solince. Proponowane są różne trasy: dłuższe i krótsze, trudniejsze i łatwiejsze, namiotowe i chatkowo-stodołowe, piesze i rowerowe. Ponadto organizatorzy zapewniają bliskie spotkania z beskidnikami i poszukiwanie ukrytych przez nich skarbów. Szczegóły można znaleźć na: www.poloniny.skpb.waw.pl

Fotograficzna opowieść o Bojkach

bojkoOd 9 sierpnia do 7 września w Leica Gallery w Warszawie przy ul. Mysiej 3 można obejrzeć wystawę fotografii Jana Brykczyńskiego zatytułowaną „Boiko”. W 2009 roku jej autor trafił do wsi w Ukraiński Karpatach. Wracał tam przez kolejne trzy lata. Powoli zdobywał zaufanie mieszkańców, odizolowanych od świata górami. Kroku po kroku pokazywali mu swoje życie, w którym zdarzenia w pierwszym rzędzie mają przyczyny magiczne, myśli mają moc sprawczą a biała magia zmaga się z czarną. Wystawa jest fotograficzną opowieścią o dawnej wsi w Europie, zdjęcia jednak zrobione są współcześnie. Więcej o wystawie na leica-camera.pl

Nocne czuwanie w łopieńskim sanktuarium

czuwanie_ekumenicze_2014aJuż po raz trzeci Zbyszek Kaszuba, kustosz łopieńskiego sanktuarium zaprasza na nocne czuwanie do cerkwi w Łopience, w wigilię uroczystości Wniebowzięcia NMP 14 sierpnia w godz. 19-24. Częścią czuwania będzie nabożeństwo ekumeniczne, na które zostali zaproszeni przedstawiciele wszystkich kościołów działających w Bieszczadach. Mamy nadzieję, że specyficzny nastrój wieczornej modlitwy w tym szczególnym miejscu zachęci wszystkich do udziału w czuwaniu. W programie czuwania są także: akatyst, pieśni maryjne i psalmy, nieszpory, różaniec, akt zawierzenia Matce Bożej. Serdecznie zapraszamy.

Przełęcz Legionów na FDC

fdc_legionyZ satysfakcją informujemy, że Poczta Polska w dniu 6 sierpnia br. wprowadziła do obiegu znaczek pocztowy o wartości 8,50 zł emisji „Legiony Polskie”. Znaczek wydrukowano w formacie  54 x 54 mm (w bloku 77 x 104 mm), w nakładzie 200.000 szt.  Została wydana również koperta FDC, na której przedstawiono krzyż z Przełęczy Legionów i zamieszczony pod nim czterowiersz. Autorem projektu jest Karol Tabaka. Nieskromnie zaznaczymy, że mamy swój udział w zamieszczeniu symboli kampanii wschodniokarpackiej Legionów Polskich na Kopercie Pierwszego Dnia Obiegu (FDC).

Mapa walk Legionów Polskich w Karpatach Wschodnich

mapa_kampaniiW ostatnim czasie – setnej rocznicy nie można przegapić – w muzeach polskich otwarto kilka wystaw poświęconych I wojnie światowej. Pod koniec lipca 2014 r. Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie zaprezentowało wystawę „Wielka Wojna 1914-1918. Prawdziwy koniec Belle Èpoque. Niewielka część wystawy poświęcona jest Legionom Polskim, o II Brygadzie jest trochę, ale o kampanii karpackiej nie ma prawie nic. Muzeum Historii Żydów Polskich prezentuje wystawę „Żyd, Polak, legionista 1914–1920”, też o walkach w legionów w Karpatach Wschodnich ani słowa, a przecież aż prosiło się przypomnieć przy tej okazji choćby postać rafajłowskiego karczmarza Leizora Wundermanna, którego zasługi dla „Republiki Rafajłowskiej” jeszcze wiele lat po wojnie z wdzięcznością wspominali legionowi dowódcy. W Muzeum Narodowym w Krakowie 6 sierpnia 2014 r. otwarta zostanie wystawa „Legiony Polskie 1914-1918”. Miejmy nadzieję, że przynajmniej jej twórcy nie zapomną o wschodniokarpackiej kampanii, i że po stu latach poczucie zapomnienia i gorzkie słowa jej uczestników o „nowej San Domingo” przestaną mieć uzasadnienie. Tymczasem, żeby przywrócić pamięć o skali prawie półrocznych walk toczonych przez Legiony Polskie od Ökörmező po Kimpulung Mołdawski i od Syhotu Marmaroskiego po Bohorodczany, prezentujemy ich mapę (wystarczy klikną na zamieszczony obok jej fragment). Może się przyda organizatorom kolejnych wystaw.
Мапа: Кампанія Східно-Карпатська Польських Легіонерів 1914-1915