Spotkania Karpackie

online

Opowieść o konwencji turystycznej

24 kwietnia 2026 | Spotkania Karpackie

Pod tym linkiem udostępniamy zapis ostatnich Spotkań Karpackich online, na których Grzegorz Kaczmarek z SKPB Warszawa opowiadał zajmująco o międzywojennej polsko-czechosłowackiej konwencji turystycznej z okazji przypadającego niedawno stulecia jej podpisania i o pomyśle jej upamiętnienia „Trójsztafetą Karpacką”. Warto obejrzeć jeśli ktoś przegapił.
Jednocześnie serdecznie zapraszamy na majowe Spotkania Karpackie online, na których w roli wyjątkowego gościa, a przy okazji także jubilata, wystąpi człowiek-instytucja redaktor Krzysztof Krzyżanowski (także członek naszego Towarzystwa), który opowie o swoich wielo-, wielo-, wieloletnich karpackich wędrówkach z kamerą, mikrofonem i oczywiście z plecakiem.

O polsko-czechosłowackiej konwencji turystycznej

9 kwietnia 2026 | Spotkania Karpackie | Na temat: ,

Zapraszamy na czwarte w tym roku Spotkanie Karpackie online, które odbędą się 23 kwietnia, tym razem w przedostatni czwartek miesiąca, ale jak zwykle o godz. 19. Gościem będzie Grzegorz Kaczmarek z SKPB Warszawa, a tematem wykładu międzywojenna polsko-czechosłowacka konwencja turystyczna. A okazja jest szczególna, bowiem w 2025 r. przypadało okrągłe 100-lecie jej podpisania. Konwencja, w czasach kiedy pilnie strzeżono granic państwowych, a ich przekroczenie odbywało się na podstawie paszportu, była ewenementem na skalę europejską. Taka umowa między – delikatnie rzecz ujmując – nieufnie nastawionymi do siebie państwami, zaistniała wyłącznie dzięki dialogowi zainicjowanemu przez polskich, czeskich i słowackich działaczy turystycznych oraz naukowców. Z naszej strony szczególnie istotne było zaangażowanie takich autorytetów i działaczy jak Walery Goetel i Mieczysław Orłowicz. To między innymi dzięki ich staraniom udało się zrealizować pomysł, który w mocno niesprzyjających realiach pierwszych lat międzywojnia wydawał się wielu osobom wyłącznie „czystą fantazją”. Warto przy tym wiedzieć, iż w tym samym czasie powołana została, pomyślana jeszcze bardziej ambitnie Asocjacja Słowiańskich Towarzystw Turystycznych. Nasz gość opowie o okolicznościach towarzyszących powstaniu konwencji, o jej zasięgu i funkcjonowaniu. Tłem opowieści będą, ogólnie bardzo złożone relacje polsko-czechosłowackie w okresie międzywojennym. W opowieści pojawi się również wątek „Trójsztafety Karpackiej” czyli projektu będącego współczesnym odniesieniem się do tej historycznej idei. Pokrótce: jedenaście organizacji zrzeszających przewodników i organizatorów turystyki z różnych ośrodków w Polsce (w tym praktycznie wszystkie studenckie koła przewodnickie) oraz partnerzy z Czech i Słowacji przejdą podzielony na 19 odcinków fragment Karpat od trójstyku PL/SK/UA do trójstyku PL/SK/CZ. Trasy te będą się uzupełniać i przecinać, umożliwiając międzynarodowemu towarzystwu poznanie się i integrację. Układ tras ustalono na zasadzie puzzli. Cała akcja przeprowadzona zostanie w okresie maj-wrzesień 2026 r. Czytaj dalej →

Nagranie z karpackich „Spotkań karpackich”

27 marca 2026 | Spotkania Karpackie | Na temat: ,

Mamy dobrą wiadomość dla tych, którzy przegapili wczorajsze Spotkania Karpackie online, na których prof. Maciej Janowski opowiadał o swojej książce „Karpaty. Opowieść o pewnych górach”. Mówił o okolicznościach jej powstania, a także o wątpliwościach i dylematach, które musiał rozstrzygnąć podejmując tak obszerny i wielowątkowy temat. Dziś zapis tej opowieści można obejrzeć pod tym linkiem. Serdecznie zapraszamy!
W kwietniu zapraszamy na Spotkania karpackiego online na temat „Międzywojennej Polsko – Czechosłowackiej konwencji turystycznej”.

Opowieść o całych Karpatach

20 marca 2026 | Spotkania Karpackie | Na temat: , ,

Zapraszamy na trzecie w tym roku Spotkania Karpackie online, które odbędą się jak zwykle w ostatni czwartek miesiąca, czyli 26 marca 2026 r. o godz. 19. Tematem będą oczywiście jak zawsze Karpaty, ale tym razem całe Karpaty. I choć tak szeroko określony zakres rozmowy, z uwagi na jego rozległość może się wydawać ryzykowny, czy wręcz karkołomny, to jednak takie ryzyko podjął nasz gość, prof. Maciej Janowski, autor książki „Karpaty. Opowieść o pewnych górach”, wydanej przez Wydawnictwo Międzynarodowego Centrum Kultury w Krakowie. Książka liczy 804 strony, a jej premiera miała miejsce na jesieni 2025 r. Jak napisano w materiałach promocyjnych, opisuje ona przestrzeń, w której człowiek i krajobraz tworzą wspólnotę losu. Jest to prowadzona z literacką uważnością i historyczną erudycją narracja o wielonarodowym obszarze, w którym przez stulecia współistniały różne grupy etniczne i wyznaniowe. W tym specyficznym obszarze, rozpiętym między kulturami i imperiami, „górskość” stała się kategorią kulturową, sposobem życia i myślenia, kształtowanym przez naturę, wierzenia i sztukę. W trakcie naszego spotkania autor opowie o tym, na jakie problemy napotkał próbując napisać historię „całych Karpat”. W opowieści nie zabraknie zapewne także wątków związanych z próbami zdefiniowania specyfiki tego regionu – jego pograniczności, romantyzowanej górskiej wolności zderzanej z nędzą, przemocą oraz wyzyskiem w tym regionie, czy zmieniających się ideałów piękna w kontekście górskiej przyrody i krajobrazu. Warto podkreślić, że książka ta powstawała przez wiele lat, a jej osnową są osobiste doświadczenia autora wyniesione z karpackich wędrówek. Mamy także nadzieję na ciekawą dyskusję. Od premiery książki minęły już trochę, więc są „ukończeni czytelnicy”, na obecność których bardzo liczymy. Czytaj dalej →

Nagranie ze Spotkania z Manyłową

1 marca 2026 | Spotkania Karpackie | Na temat:

O Manyłowej, wyjątkowym miejscu, o którym pamięć udało się przywrócić dzięki zaangażowaniu i pracy wielu ludzi, na ostatnich Spotkaniach Karpackich online opowiadali Artur Hejnar ze Stowarzyszenia Eksploracyjno-Historycznego „Galicja” oraz Ewa Wydrzyńska-Scelina z Nadleśnictwa Baligród. Tym, którzy tego nie oglądali udostępniamy pod tym linkiem nagranie.
Na następnych Spotkaniach Karpackich online, w czwartek 26 marca 2026 r. będziemy gościć prof. Macieja Janowskiego, autora niedawno wydanej książki „Karpaty. Opowieść o pewnych górach”. Zapraszamy!

Manyłowa – historia i współczesność

16 lutego 2026 | Spotkania Karpackie | Na temat:

Zapraszamy na drugie w tym roku Spotkania Karpackie online, które odbędą się, jak zwykle w ostatni czwartek miesiąca, 26 lutego o godz. 19. Ich tematem będzie Manyłowa (Łysy Wierch 815 m), wzgórze na południe od Baligrodu (pomiędzy Rabem i Kołonicami), gdzie w czasie I Wojny Światowej, 12 marca 1915 r. miało miejsce jedno z najbardziej dramatycznych wydarzeń kampanii zimowej w Karpatach. W wyniku akcji minerskiej wojsk austro-węgierskich zdetonowany został duży ładunek wybuchowy pod umocnionym przez armię rosyjską szczytem. W jednej chwili śmierć poniosło wielu żołnierzy rosyjskich, zaraz potem nastąpił udany szturm oddziałów austro-węgierskich. Do niewoli trafiło ponad 1000 rosyjskich żołnierzy. Przez ponad 100 lat te dramatyczne wydarzenia były praktycznie zapomniane, dopiero kilka lat temu, dzięki zaangażowaniu wielu osób i organizacji, oraz władz samorządowych i Nadleśnictwa Baligród rozpoczęto na Manyłowej prace badawcze. Na szczycie urządzono cmentarz wojenny, na którym sukcesywnie chowane są szczątki żołnierzy ekshumowanych w kolejnych sezonach prac archeologicznych, oznakowano ścieżki turystyczne wiodące na Manyłową, a w Baligrodzie urządzono poświęconą tym wydarzeniom ekspozycję. Na temat bitwy o Manyłową powstała także książka oraz liczne artykuły w prasie i mediach elektronicznych. Zbocza Manyłowej to także ciekawe miejsce pod kątem przyrodniczym, idąc ścieżką prowadząca na szczyt zobaczyć można pomnikową jodłę „Galicja”. O tym wyjątkowym miejscu i przywróceniu go pamięci, a także o zaangażowaniu i pracy wielu ludzi mówić będą Artur Hejnar ze Stowarzyszenia Eksploracyjno-Historycznego „Galicja” oraz Ewa Wydrzyńska-Scelina z Nadleśnictwa Baligród. Opowieść ta z pewnością uświadomi nam, jak ważna dla współczesności jest pamięć i szacunek dla przeszłości. Manyłowa jest przykładem takiego szacunku i dowodem na to, że jest możliwa lokalna, efektywna współpraca różnych instytucji i organizacji na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego oraz zrównoważonego rozwoju.
Artur Hejnar – pasjonat historii i eksploracji, wiceprezes Stowarzyszenia Eksploracyjno-Historycznego „Galicja”, uczestnik i koordynator wielu akcji poszukiwawczych, wyróżniony złotą odznaką „Za opiekę nad zabytkami”.
Ewa Wydrzyńska-Scelina – leśnik, pracownik Nadleśnictwa Baligród – specjalista ds. ochrony przyrody, edukacji, turystyki i udostępniania lasu, zaangażowana w działania na Manyłowej zarówno służbowo jak i społecznie. Czytaj dalej →

Арка Карпат” – nagranie

3 lutego 2026 | Spotkania Karpackie

Nagranie z pierwszych w tym roku Spotkań Karpackich online jest już dostępne pod tym linkiem. Wszyscy ci, który nie mieli czasu w ostatni czwartek, mogą teraz spokojnie wysłuchać i obejrzeć zajmującą opowieść Bohdana Osławskiego z Iwano-Frankiwska, autora książki „Арка Карпат. Дорога до себе. 2000 км горами”, który o swojej wędrówce opowiada w dość nietypowy, ale bardzo oryginalny sposób .
Na lutowych Spotkaniach Karpackich online gościem naszym będzie Artur Hejnar, który opowie o historii bitwy rozegranej w marcu 1915 roku na górze Manyłowa pod Baligrodem i o działaniach związanych z właściwym jej upamiętnieniem.

„Арка Карпат” według Bohdana Osławskiego

23 stycznia 2026 | Spotkania Karpackie | Na temat:

Zapraszamy na pierwsze w 2026 r. Spotkania Karpackie online, które odbędą się tradycyjnie w ostatni czwartek miesiąca, a więc 29 stycznia 2026, jak zwykle o godz. 19. Można było by je nazwać kolejnym posiedzeniem „Klubu Zdobywców Łuku Karpat”. Po opowieściach Dominika Księskiego, Ewy Chwałko, trójosobowej ekipy Piotra Bobaka, Adriana Dudziaka i Łukasza Witkowskiego i opowieści Ołeny Bondarenko – naszym gościem będzie Bohdan Osławski z Iwano-Frankiwska. Przeszedł on swój wariant „Łuku Karpat” w okresie od czerwca do września 2021 r., rozpoczynając od Orszowej, a kończąc w Bratysławie. Trasa tej wędrówki wydaje się niewiele odstająca od „standardowego wzorca Łuku Karpat”. Warto wspomnieć, że najprawdopodobniej było to pierwsze przejście „Łuku” przez obywatela Ukrainy. Opowieść Bohdana nie będzie tylko o ścieżkach, krajobrazach, czy przygodach z niedźwiedziami. Będzie to przede wszystkim próba odpowiedzi na pytanie dlaczego i po co ten szlak przemierzać. Próba opisania tego, co przez taką wędrówkę można zyskać, a co stracić. Czy opiewana w literaturze swoboda górskiego wędrowca nie są przypadkiem tylko iluzjami? Czy na „Łuku Karpat” można poczuć się absolutnie wolnym? Będzie to opowieść nie tyle o górach, co o człowieku w górach. Wydaje się, że góry w wędrówce Bohdana są tylko tłem, bo dla naszego gościa była to wędrówka przede wszystkim w głąb siebie. Na jej podstawie Bohdan napisał książkę pt. „Арка Карпат. Дорога до себе. 2000 км горами” („Łuk Karpat. Droga do siebie, 2000 km przez góry”), wydaną w 2024 r. przez lwowskie „Wydawnyctwo Staroho Lewa”. Znalazła się ona w ogłoszonym przez ukraiński PEN zbiorze najlepszych książek wydanych w 2024 r. na Ukrainie. Gorąco zachęcamy do udziału w spotkaniu z Bohdanem i do przeczytania jego książki. Dla miłośników Karpat, a szczególnie dla przyszłych zdobywców „Łuku” może to być lektura bardzo inspirująca. Czytaj dalej →

Zapis spotkania z Kazimierzem Nózką

28 grudnia 2025 | Spotkania Karpackie | Na temat:

Z niewielkim tylko opóźnieniem wynikającym ze świątecznych wyjazdów zamieszczamy pod tym linkiem nagranie z  ostatnich w tym roku Spotkań karpackich online, na których Kazimierz Nóżka, jeden z najbardziej rozpoznawalnych w Polsce leśników opowiadał o swojej wieloletniej pracy w bieszczadzkich lasach. Jeśli ktoś jeszcze nie oglądał na YouTubie, to teraz ma okazję do nadrobienia zaległości. Nie wolno przegapić!
A na następnych Spotkaniach karpackich oline będzie po raz kolejny o przejściu „Łuku Karpat”. Zapraszamy serdecznie już w styczniu.

Pięć dekad w bieszczadzkich lasach

9 grudnia 2025 | Spotkania Karpackie

Zapraszamy na dwunaste w 2025 r. Spotkania karpackie online, które odbędą się 18 grudnia, jak zwykle o godz. 19. Ich gościem będzie Kazimierz Nóżka, jeden z najbardziej rozpoznawalnych w Polsce leśników.
W lipcu ubiegłego roku portal internetowy Lasów Państwowych poinformował, że: leśniczy Kazek w poniedziałek nie będzie musiał rano schodzić do kancelarii. Będzie mógł dłużej pospać. A kiedy już się wyśpi, wypije ulubioną czarną kawę, oczywiście fusiastą i nieśpiesznym krokiem pójdzie się przejść po lasach, których doglądał będąc leśniczym w Nadleśnictwie Baligród przez ostatnie 40 lat. Nie dlatego, że musi. Dlatego, że lubi…
Nie, nie – nic strasznego się nie stało. Po prostu leśniczy Kazek przeszedł właśnie na zasłużoną emeryturę. A związek Kazimierza z lasem i Bieszczadami trwa już ponad 50 lat. Przez większość tego czasu była to ciężka praca leśnika, nieraz w chłodzie, bieszczadzkim błocie, czy w zasypanych śniegiem po kalenice i odciętych od świata leśnych chatkach czy gajówkach. Nasz gość opowie właśnie o tych czasach, o Bieszczadach i ludziach którzy tworzyli ich legendę, ale także o współczesności pracy leśnika i nieuchronnym końcu tamtego świata.
Nasz Gość urodził się i wychował w Bieszczadach. Jego ojciec, leśniczy, zaszczepił w nim miłość do lasu, co wpłynęło na jego wybór drogi życiowej. Po ukończeniu Technikum Leśnego w Lesku rozpoczął pracę w Nadleśnictwie Stuposiany. Po trzech latach przeniósł się do Nadleśnictwa Baligród, gdzie pełnił funkcję leśniczego Leśnictwa Polanki, służbowo, ale też prywatnie doglądając Łopienki. Niespodziewanym rozdziałem  w życiu Kazka stała się działalność w socialmediach, dzięki której zdobył ogromną popularność. Czytaj dalej →