Aukcyjne karpatiana

Informacje o karpackich przedmiotach wystawianych na aukcjach kolekcjonerskich

„Drewniana cerkiew” Antoniego Bartkowskiego

W niedzielę, 24 maja 2026 r. o godz. 19 krakowski Salon Dzieł Sztuki CONNAISSEUR zaprasza na XXI Wyprzedażową Aukcję Konesera. Oferowane obiekty można obejrzeć w siedzibie Salonu w Krakowie przy Rynku Głównym 7. Spośród 76 obiektów, które trafią po młotek, kilka to Karpatiana. Spośród nich wybraliśmy jeden, a mianowicie obraz olejny na sklejce pt. „Drewniana cerkiew” (poz.22) autorstwa Antoniego Bartkowskiego. Nie jest to chyba jakaś konkretna cerkiew huculska. Przynajmniej jej usytuowanie wskazuje raczej na wyobraźnię malarza, a nie na rzeczywisty obiekt. Ale jest w tym obrazku coś takiego, co przyciąga uwagę. Malarz przez większość życia związany był z Krakowem. W latach 1909-13 studiował w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych, gdzie był uczniem m.in. Stanisława Dębickiego i Teodora Axentowicza. Podczas I wojny światowej służył w Legionach Polskich. Po jej zakończeniu związał się ze środowiskiem artystycznym Lwowa. Przez kilka lat był też nauczycielem w Szkole Realnej w Krośnie. Po II wojnie światowej przeniósł się na stałe do Krakowa. Od 1948 roku należał do grupy artystycznej „Krąg”. Malował pejzaże, widoki Lwowa, martwe natury, a także sceny upamiętniające wydarzenia historyczne. Poza malarstwem pisał także poezje, tworzył ilustracje książkowe i reklamowe. Jego prace reprodukowane były na pocztówkach.

Piotr

Wiedeńskie karpatiana

We wtorek 28 kwietnia 2026 r. o godz. 15 wiedeński dom aukcyjnym „Tiberius Auctions GmbH” zaprasza na „22 Aukcję Tyberiusza”, na której znajdziemy wiele karpatianów, a wśród nich miedzy innymi dwie wielkiej urody litografie na papierze przedstawiające bukowińskie malowane klasztory Suceviţa i Voroneţ autorstwa Oskara Laske (poz. 631 i 634), austriackiego architekta i malarza urodzonego w 1874 r. w Czerniowcach. W dzieciństwie wraz z rodzicami przeniósł się do Wiednia, gdzie mieszkał do końca życia. W  Wiedniu studiował architekturę i uczył się w Akademii Sztuk Pięknych. Ostatecznie porzucił architekturę na rzecz malarstwa około 1910 roku. Podczas I wojny światowej, służył jako oficer w C.K. armii , przebywał m.in.  w Galicji. Później pracował jako cesarsko-królewski malarz wojenny. Należał do Jungbundu, do Hagenbundu, Secesji Wiedeńskiej oraz do Künstlerhausu.
Warte uwagi są też – już może odrobinę mniej karpackie – litografie z jarmarku w Radowcach, pogrzebu w Czerniowcach na Horeczy, oraz z czerniowieckiego rynku i kirkutu.

Piotr

Stryjeńska – Chitry – Rekucki

Na  326 Aukcji Sztuki Dawnej Domu Aukcyjnego „Rempex” w środę 8 kwietnia 2026 r. o godz. 18 oferowane jest osiem kolorowych rotograwiur z 1927 r. z teki „Tańce Polskie” autorstwa Zofii Stryjeńskiej. Trzy spośród nich są inspirowane tańcami karpackimi: „Zbójnicki”, „Góralski” i „Kołomyjka” (nr kat. 24-26). Karpacka jest tu zatem jedynie inspiracja, ale co Stryjeńska, to Stryjeńska!
Z kolei nr kat. 103 to akwarela Antoniego Ferdynanda Chitry de Freyselsfeld pt. „Droga do Jaremcza” z 1936 r. Autor to malarz akwarelista, urodzony 19 stycznia 1873 r. w rodzinie pułkownika armii austro-węgierskiej. W 1892 roku ukończył gimnazjum w Rzeszowie. Był nie tylko malarzem, ale jak ojciec, również zawodowym żołnierzem. Służył w armii austro-węgierskiej, a od 1918 r. do przejścia na emeryturę w 1936 r., w armii polskiej. Podpułkownik tytularny WP. Mieszkał w Kołomyi. Najbardziej znany jest z akwareli  przedstawiających typy huculskie oraz pejzaże okolic Kołomyi. Niektóre jego prace były reprodukowane w okresie międzywojennym na pocztówkach.
Mamy na aukcji też dwa zestawy niewielkich obrazów olejnych na tekturze autorstwa Michała Maksymiliana Rekuckiego, na które składają się pejzaże górskie: „Pejzaż z chatami i strumykiem”, „Pejzaż z chatą”, „Pejzaż z kozami” (poz. kat. 68) oraz „Pejzaż z ruinami zamku – Czorsztyn” i „Widok na dolinę”  (poz. kat. 94). Rekucki to ciekawa postać. Ten portrecista i pejzażysta urodził się w 1884 r. w Nowym Targ i tam jest pochowany. Ukończył gimnazjum w Nowym Sączu. Po maturze odbył roczną służbę w armii austriackiej, a następnie przez rok studiował na Wydziale Budownictwa Politechniki Lwowskiej. W 1907 r. po przenosinach do Krakowa, podjął studia na UJ oraz na Akademii Sztuk Pięknych w pracowniach Józefa Mehoffera i Wojciecha Weissa (1907–1912). W czasie I wojny światowej walczył w armii austro-węgierskiej na froncie wschodnim, gdzie dostał się do niewoli rosyjskiej. Siedem lat spędził w obozach jenieckich na Syberii, a następnie w Krasnojarsku. Czytaj dalej

Portret dudarza Mroza do kupienia

Pozycja katalogowa 23 na XX Wiosennej Aukcji Konesera 29 marca 2026 r. to obraz olejny na płótnie z 1928 roku Stanisława Bagieńskiego pt. „Kobziarz Mróz” (tytuł na odwrocie „Góral”). W tytule jest oczywisty błąd, instrumentem nie jest kobza. Portret przedstawia grającego na dudach, czyli kozie, Stanisława Budza-Lepsioka zwanego Mrozem, najsłynniejszego dudziarza podhalańskiego, bacę na hali Mała Łąka. Jan Kasprowicz napisał o nim wiersz pt. „Kobziarz Mróz” (stąd być może błędna nazwa instrumentu powielona w tytule obrazu), zachwycał się nim Karol Szymanowski, czy etnomuzykolog Adolf Chybiński. To on określił go mianem „wirtuoza piszczałki dwoistej” i nazwał ,,ostatnim dudziarzem”. Wyjeżdżał na koncerty do Warszawy, Lwowa, Berlina i Hamburga, a w 1925 r. wraz z kapelą Bartusia Obrochty na Wystawę Światową do Paryża. W 1937 r. grał na pogrzebie Karola Szymanowskiego w Krakowie na Skałce. Był współzałożycielem Oddziału Związku Podhalan w Poroninie, gdzie jest pochowany. Mróz był portretowany przez wielu malarzy m.in. Apoloniusza Kędzierskiego, Stanisława Gałka, Józefa Chlebusa , Antoniego Przesłańskiego, Staniława Kamockiego czy Władysława Skoczylasa (ten sam błąd w tytule jego drzeworytu z 1928 r. „Kobziarz (góral Mróz)”). Mróz był też często fotografowany. Wiele zdjęć można znaleźć w sieci.

Piotr

Oppenheimowe „Tatry w zimie”

Na 90. Aukcji Sztuki + Varia organizowanej 16 marca 2026 r. o godz. 19:30 (101 Projekt Galeria Sztuki Współczesnej i Dom Aukcyjny Sp. z o.o. ul. Piękna 62/64 w Warszawie) można nabyć oprawiony w drewnianą oprawę z ornamentami góralskimi album zatytułowany „Tatry w zimie” z lat 20. XX wieku (pozycja 46 w katalogu). Autorem jest Józef Oppenheim – taternik, narciarz wysokogórski, ratownik TOPR, w latach 1914-1939 jego kierownik. Autor wydanego w 1936 r. przewodnika „Szlaki narciarskie Tatr Polskich i główne przejścia na południową stronę”, a także wybitny artysta fotografik. To właśnie zdjęcia Oppenheima stanowiły trzon albumu widoków Tatr i Pienin podarowanego przez PTT w 1925 r. papieżowi Piusowi XI. który był w młodości zapalonym alpinistą, a w latach 1919–1921  nuncjuszem apostolskim w Polsce. Album „Tatry w zimie” jest trzecim z wydawnictw tatrzańskich Oppenheima. Ostrość, a przez to i jakość zdjęć jest lepsza w porównaniu z wcześniejszymi albumami. Czytaj dalej

Piękny „sichul” do kupienia

W sobotę 14 marca 2026, o godz. 16 w Domu Aukcyjnym DESA Kraków odbędzie się 238 Aukcja malarstwa, grafiki, rzeźby i rzemiosła artystycznego. Wszystkie obiekty można oglądać na wystawie przedaukcyjnej (Pałac Kmitów, ul. Floriańska 13 I p. do 13 marca w godz. 10 – 18, a w dniu aukcji w godz. 10 – 14). Wśród 98 obiektów znajdą się oczywiście karpatiana. Mamy tu pejzaże tatrzańskie i  podhalańskie  Alfreda Terleckiego (poz. 1 w katalogu), braci Mieczysława i Stefana Filipkiewiczów (poz. 8,12 i 29), Stanisława Kamockiego (poz.10 i 23) i najnowszy, Leszka Stańki (poz. 51) z 2004 r.  Szczególnie interesująca jest poz. 22. To pastel na papierze z 1905 r. Kazimierza Sichulskiego pt. „Stary Fedko”. Pierwotnie obraz stanowił centralną część tryptyku „Stary Fedko ze swoimi wnuczkami”. W Monografii K. Sichulskiego z 1928 r. autorstwa Władysława Kozickiego, pod reprodukcją obrazu widnieje podpis „Głowa Hucuła”, natomiast reprodukowana na kolejnej stronie prawa części tryptyku została opatrzona tytułem „Młoda Hucułka”. Reprodukcję obrazu opublikowano również w periodyku „Świat: pismo tygodniowe ilustrowane poświęcone życiu społecznemu, literaturze i sztuce” (R. 1, 1906, nr 27 z 7 lipca). Całość tryptyku można zobaczyć na reprodukcji w Tygodniku Ilustrowanym (1906 r. nr 7) na str. 133. Czytaj dalej

Jeszcze o karpatianach na aukcjach

Dom Aukcyjny REMPEX zaprasza na 325. Aukcję Sztuki Dawnej, która odbędzie się w środę 4 marca 2026 roku o godz. 18. Prezentowane obiekty można oglądać w Salonie Aukcyjnym przy ul. Karowej 31 w Warszawie w godzinach 11–19. Jak zwykle podczas aukcji sztuki dawnej, nie zabraknie akcentów karpackich. Wśród nich znajdują się dwa obrazy olejne: Władysława Karola Szernera (syna) (nr kat. 20) pt. „Hucuł i hucułka nad rzeką” oraz namalowany ok. 1936 roku obraz Ludwika Leszki (nr kat. 156) pt. „Kościółek w Dębnie”. W ofercie znalazł się również wybór akwarel na papierze: „Na polanie krokusów” (nr kat. 18) autorstwa Aleksandra Augustynowicza; „Pałac w Żywcu” (nr kat. 147) Stanisława Podgórskiego; „Pejzaż zimowy z chatami” (nr kat. 154) Stefana Filipkiewicza, najstarszego z trzech braci; „Widok na Giewont” (nr kat. 163) Gustawa Mariana Pillatiego. Twórczość Epifaniusza Drowniaka (Nikifora Krynickiego) reprezentują dwie akwarele (nr kat. 101 i 102) oraz sześć niewielkich rysunków ołówkiem (nr kat. 107–112), w tym trzy przedstawiające wille w Krynicy. Warto też wspomnieć o figurce z patynowanego brązu pt. „Harnaś strzelający z łuku” (nr kat. 21), autorstwa Henryka Piotrowskiego, z lat 30. XX wieku.

Piotr

Karpatiana na najbliższych aukcjach

W najbliższą środę, 25 lutego 2026 o godz. 19 w Sopockim Domu Aukcyjnym Galeria w Warszawie (ul. Nowy Świat 54/56) odbędzie się „Aukcja Malarstwa Polskiego”. Wśród 87 obiektów znalazło się kilkanaście prac o tematyce karpackiej. Są wśród nich pejzaże tatrzańskie i podhalańskie: dwie akwarele/gwasze braci Stefana i Mieczysława Filipkiewiczów oraz obrazy olejne autorstwa Mieczysława Filipkiewicza, Stanisława Kamockiego, Edmunda Szyftera i dwa Michała Stańki (poz. 43, 44, 45, 46, 51, 52, 52, 54 w katalogu). Pod numerem katalogowym 47 stanowi olejne studium Teodora Axentowicza zatytułowane „Święto Jordanu”, przedstawiające jeden z jego ulubionych motywów. Uwagę zwracają również pastelowe portrety typów góralskich autorstwa Stanisława Górskiego (poz. 49, 50, 53, 54), m.in. „Góral”.

Dwa dni później, 27 lutego 2026 o godz. 15 w Domu Aukcyjnym DESA Unicum SA (ul. Piękna 1A w Warszawie) odbędzie się aukcja na żywo pt. „Pod Tatrami. Zakopane i jego dziedzictwo”. W katalogu znalazły się 52 obiekty, a wśród nich m.in. pejzaże tatrzańskie i podhalańskie, stół w stylu zakopiańskim z końca XIX w. oraz inne wyroby drewniane. W ofercie znajdują się także obrazy na szkle Eweliny Pęksowej, kilimy, fotografie oraz trzy drzeworyty, w tym bardzo interesujący drzeworyt Stanisława Raczyńskiego pt. „Baca z Podhala”. Czytaj dalej

Jaroszyński i Pautsch do kupienia

Dzisiaj czyli 3 lutego 2026 o godz. 19 na aukcji „Art Outlet. Sztuka Dawna” w Domu akcyjnym DESA Unicum SA, przy ul. Pięknej 1A jest do nabycia m.in. bardzo sympatyczny obraz Fryderyka Pautscha pt. „Huculskie dziecko”, oraz niezwykłej urody i solidnych wymiarów (70 cm x 100 cm) działo Józefa Jaroszyńskiego „Huculi w dolinie”.
Natomiast 12 lutego 2026 o godz. 19 w tym samym Domu Aukcyjnym odbędzie się kolejna aukcja pt.  „Zakopane. zakopane”. Od  do 12 lutego 2026 trwa wystawa przedaukcyjna obejmująca 137 bardzo różnorodnych obiektów. Od obrazów Władysława Jarockiego „Portret góralki na tle chaty” z 1937 r. poprzez grafikę, rzeźbę, fotografie, sztukę użytkową, po przedmioty codziennego użytku w tym meble, kilimy, a także kierpce, ciupagi, souveniry w „stylu zakopiańskim”, czy narty i raki sprzed stu lat. Wśród autorów wiele słynnych nazwisk, np. Witkacy, R. Malczewski, Z. Stryjeńska, W. Skoczylas, Hasior, A. Rząsa i in.
Kupił nie kupił, pooglądać warto.

Piotr

„Stara cerkiew w Worochcie”

Wstyd się przyznać, ale strasznie zaniedbaliśmy ostatnio „akcyjne karpatiana”. Zatem żeby te zaniedbania choć trochę nadrobić, prezentujemy dziś kilka naprawdę świetnych karpackich prac z najbliższej aukcji „Grafiki Artystycznej” z projektu aukcyjnego „Sztuka Dawna” DESA Unicum, która odbędzie się 27 października 2025 r. o godz. 19 przy u. Pięknej 1A w Warszawie.
Przede wszystkim wielkiej urody drzeworyt zatytułowany „Stara cerkiew w Worochcie” autorstwa Krystyny Wróblewskiej (1904-1994),  drzeworytniczki i malarki, matki jednego z największych polskich malarzy XX w., Andrzeja Wróblewskiego.
Wart też zainteresowania jest inny drzeworyt (kolorowany) wystawiony na tej aukcji, mianowicie powstały około 1937 r. „Hucuł w słomkowym kapeluszu” Edmunda Ludwika Bartłomiejczyka (1885- 1950), autora wielu znanych doskonałych „huculskich” drzeworytów, w tym okładki do pierwszego wydania „Na wysokiej połoninie” Stanisława Vincenza.
Niezwykle sympatyczna jest również barwna litografia na papierze Bronisławy Rychter-Janowskiej (1868-1953) pt. „W drodze do kościoła”, znana też jako „Pasterka”. Nie jest to wprawdzie motyw huculski, choć takie w swoje twórczości malarka miała, ale być może pochodzi z czasów jej pracy w wiejskiej szkole w Siołkowej koło Grybowa, niewątpliwie więc także karpacki.
No i na koniec nie do pogardzenia dwa „skoczylasy”, czyli drzeworyty Władysława Skoczylasa (1883-1934) – „Taniec zbójników I” i „Zbójnicy ze skarbem” z pierwszego dwudziestolecia XX w. Nic, tylko kupować.