Spotkania Karpackie

w Muzeum Ziemi PAN

O Łopience słów kilka czyli dzieje odbudowy cerkwi

spotkania_3BPierwsze w 2016 roku Spotkania Karpackie wypełni prelekcja członka Towarzystwa Karpackiego Zbyszka Kaszuby, w trakcie której przedstawi on kolejne etapy jedynego w swoim rodzaju przedsięwzięcia polegającego na odbudowie siłami społecznymi zespołu cerkiewnego w Łopience – bieszczadzkiej wsi nieistniejącej od blisko 70 lat.wnetrze Kustosz łopieńskiego sanktuarium opowie nie tylko o materialnej odbudowie obiektów zespołu cerkiewnego, ale także o mozolnym przywracaniu świątyni jej funkcji kultowych, oraz o wypełnianiu tego miejsca nową, współczesną treścią. Dowiemy się o ludziach, którzy swoją pracą i entuzjazmem przyczynili się do przywrócenia cerkwi jej dawnego wyglądu i o trudnościach, które trzeba było po drodze pokonać. Swoją opowieść Zbyszek zilustruje licznymi zdjęciami oraz fragmentami filmów. Serdecznie zapraszamy w piątek 15 stycznia 2016 roku o godz. 18 do Muzeum Ziemi PAN w Warszawie przy al. Na Skarpie 27. Nie przegapcie wyjątkowej okazji usłyszenia relacji z pierwszej ręki o wydarzeniach bez precedensu. Więcej o Łopience można przeczytać tu: karpaccy.pl/lopienka/ Czytaj dalej

Reinfussowy świat Bojków i Łemków

spotkania_reinfuss3Bohaterem grudniowego Spotkania Karpackiego będzie profesor Roman Reinfuss i jego fotografie, dzięki którym możemy oglądać nieistniejący już dziś, fascynujący świat łemkowskich i bojkowskich wiosek z lat trzydziestych XX wieku. W wydanym przez Wydawnictwo „Bosz” albumie pt. Karpacki świat Bojków i Łemków. Roman Reinfuss. Fotografie, znalazło się blisko 250 zdjęć, w większości dotąd nigdzie niepublikowanych, ze znajdującego się w zbiorach sanockiego Muzeum Budownictwa Ludowego archiwum prof. Reinfussa. O archiwum i o twórcy zgromadzonych w nim fotografii, a także o albumie opowie nam jego współautor, kustosz MBL-u, dr Hubert Ossadnik. Czytaj dalej

Operacja Gorlicka w gawędzie Romana Frodymy

spotkania_fred2Kolejny sezon Spotkań Karpackich inaugurujemy prelekcją multimedialną Romana Frodymy członka naszego Towarzystwa, jednego z najlepszych znawców tematyki I wojny światowej w Karpatach i galicyjskich cmentarzy wojennych. Tym razem posłuchamy o Operacji Gorlickiej, o wydarzeniach ją poprzedzających, o niej samej i związanych z nią bitwach karpackich, o dowódcach biorących w niej udział oddziałów, wreszcie o broni i mapach, a także o tym, co po niej zostało, roman_frodyma3
czyli o wojennych cmentarzach rozrzuconych po Beskidzie Niskim, aż po linię Wisłoka. A ponieważ Roman jest autorem licznych opracowań i przewodników poświęconych tej tematyce, będzie można zakupić ostatnie jego dzieło Cmentarze wojenne z I wojny światowej, Okręg I Jasło, Okręg II Nowy Żmigród, wydane przez oficynę wydawniczą  Ruthenus i zdobyć autograf autora. Serdecznie zapraszamy w piątek 20 listopada o godz. 18 do Muzeum Ziemi PAN w Warszawie przy al. Na Skarpie 27. Czytaj dalej

Montes Lupi – Góry Wilcze

01_spotkania_wojtasNa szesnastowiecznych mapach fragment Karpat w rejonie źródeł Dniestru, Ungu i Sanu opatrywano oronimem Mons Lupi czyli Góry Wilków. Po ponad czterystu latach do tej nazwy odwołuje się wojtasZenon Wojtas – zafascynowany karpackimi drapieżnikami przyrodnik, fotograf, pracownik Magurskiego Parku Narodowego, który będzie gościem najbliższych Spotkań Karpackich. Opowie nam o karpackich wilkach, niedźwiedziach, rysiach i orłach. O ich zwyczajach i o tym, czego potrzebują, żeby przetrwać. A ponieważ w tym roku obchodzimy jubileusz 20-lecia powołania do życia Magurskiego Parku Narodowego, nie zabraknie też informacji o jego dotychczasowych osiągnięciach i planach na przyszłość. Gość swoje opowieści będzie ilustrował wykonanymi własnoręcznie wspaniałymi zdjęciami zwierząt, a także zaprezentuje nakręcony przez siebie film o karpackich drapieżnikach. Jeżeli więc chcecie wiedzieć np. dlaczego chroniąc wilki, przyczyniamy się równocześnie do ochrony orłów, oraz z jakiego powodu trzeba było zamknąć dla ruchu turystycznego rejon Ciechani – koniecznie przyjdźcie w piątek 15 maja o godz. 18 do Muzeum Ziemi PAN w Warszawie przy al. Na Skarpie 27.
Obecność obowiązkowa – serdecznie zapraszamy!

Czytaj dalej

Z językoznawcą na szlakach Łemkowszczyzny

spotkania_lemkowszczyznaTym razem Spotkania Karpackie odbędą się pod hasłem „Na szlakach Łemkowszczyzny – ze wspomnień i doświadczeń językoznawcy-turysty”, a ich gościem będzie prof. Janusz Rieger, Rygier2językoznawca, autor wielu opracowań i publikacji, w tym fundamentalnej pracy z 1995 r. pt. Słownictwo i nazewnictwo łemkowskie. Kolega Janusz Rieger opowie nam m.in. o znaczeniu elementów „wołoskich” dla problemu kolonizacji Łemkowszczyzny, o problemie autochtoniczności Łemków, oraz o wpływach polskich i słowackich na ich język. Parę słów poświęci też zmianom i zanikowi mowy łemkowskiej w Polsce oraz możliwościom i próbom jej rewitalizacji. Mówiąc o nazwach miejscowości przypomni także próby rugowania z krajobrazu kulturowego dawnych nazw ukraińskich na pograniczu łemkowsko-bojkowskim. Jak więc widać wieczór zapowiada się fascynująco – obecność obowiązkowa, serdecznie zapraszamy! Spotykamy się 17 kwietnia 2015 r., jak zwykle w piątek o godz. 18 w Muzeum Ziemi PAN w Warszawie przy al. Na Skarpie 27. Czytaj dalej

Wschodniokarpacki wieczór z Grzegorzem Rąkowskim

spotkania_rak2Na najbliższych Spotkaniach Karpackich będziemy ponownie gościć dr Grzegorza Rąkowskiego, tym razem żeby posłuchać opowieści o przewodniku krajoznawczo-historycznego jego autorstwa pt. Ukraińskie Karpaty i Podkarpacie. Część wschodnia, który ukazał się w ubiegłym roku za sprawą Oficyny Wydawniczej „Rewasz”. Jak wszystkie dotychczasowe przewodniki tego autora (a napisał ich już kilkadziesiąt), tak i ten jest właściwie wyczerpującą monografią (ponad 580 stron!) opisywanego fragmentu ukraińskich Karpat. big_ukar2
Obejmuje on swym zasięgiem południową część obecnego obwodu iwanofrankowskiego (czyt. woj. stanisławowskiego) na południe od Dniestru i na wschód od linii kolejowej Stryj – Ławoczne, zatem na wschód od dolin Oporu, Stryja i Świcy. Na  wschodzie granica opisanego terytorium sięga po dolinę Białego Czeremoszu. W przewodniku opisano okolice Bolechowa i Doliny, Kałusza, Stanisławowa, Nadwórnej, Kołomyi, Śniatynia, Horodenki, Jaremcza, Worochty, Żabiego, Kosowa i Kut oraz grupy górskie Gorganów, Czarnohory oraz Połonin Czywczyńskich i Hryniawskich. Warto przypomnieć, że książka jest piątą częścią wielotomowego cyklu przewodników autorstwa dr Grzegorza Rąkowskiego, Czytaj dalej

Karpaty Serbskie – gdzie ich szukać?

spot_karp_serbDarek_CzerniakZapraszamy serdecznie na kolejne Spotkanie Karpackie, na którym tym razem będziemy gościć jednego z najlepszych znawców Karpat Rumuńskich Darka „Dzidę” Czerniaka, członka Towarzystwa Karpackiego i AKT „Watra” z Gliwic. Darek przedstawi nam ilustrowaną slajdami prelekcję zatytułowaną „Karpaty Serbskie – gdzie ich szukać? Obszar, granice, podziały na grupy i pasma”. To wyjątkowa okazja, żeby dowiedzieć się czegoś więcej o bardzo mało znanych górach po południowej stronie Dunaju, które jak się okazuje nie tylko geologicznie, ale i pod wieloma innymi względami są częścią Karpat. Niecierpliwych informujemy, że „o Karpatach Serbskich słów kilka” można przeczytać tu. Spotykamy się jak zwykle w piątek, 20 lutego o godz. 18 w Muzeum Ziemi PAN w Warszawie przy al. Na Skarpie 27. Czytaj dalej

Siedem wyjątkowych książek – laureatek Nagrody „Sądecczyzna”

spotkania1bNa grudniowym Spotkaniu Karpackim Bożena Mściwujewska-Kruk i Ryszard Kruk zaprezentują siedem wyjątkowych książek – laureatek Honorowej Nagrody „Sądecczyzna” im. Szczęsnego Morawskiego, które każdy miłośnik Karpat, a szczególnie tych wznoszących się nad dolinami Dunajca i Popradu powinien przeczytać.kruki_n
Nagroda „Sądecczyzna” ma charakter honorowy i przyznawana jest za najlepszą, wydaną w kolejnym roku książkę odkrywającą nowe karty historii Sądecczyzny. Ustanowili ją w 2007 r. Odział Nowosądecki PTH, „Almanach Muszyny”, „Rocznik Sądecki” i Muzeum Okręgowe w Nowym Sączu.
Zapraszamy jak zwykle do Muzeum Ziemi PAN w Warszawie przy alei Na Skarpie 27 w piątek 19 grudnia 2014 r. o godz. 18.
Dotychczasowi laureaci Honorowej Nagrody „Sądecczyzna” im. Szczęsnego Morawskiego:
2007 Piotr i Tadeusz Łopatkiewiczowie, Stanisława Tomkowicza Inwentarz zabytków powiatu sądeckiego;
2008 Jerzy Leśniak, Szkoła Chrobrego 1908–2008; Czytaj dalej

Jak zdobyłem Turystyczną Koronę Gór Rumunii

spotkania_01ZaJM-2013praszamy serdecznie na inaugurację jesienno-zimowego sezonu Spotkań Karpackich. Tym razem będziemy mieli wyjątkową okazję posłuchania fascynującej relacji Jerzego Montusiewicza z jego przeszło 35-cio letniej batalii o zdobycie Turystycznej Korony Gór Rumunii, zakończonej 3 maja 2014 r. wejściem na szczyt Vâscului (911 m) najwyższy w górach Łasz (Oaşului) – ostatni spośród 97 wyznaczających Koronę. Jurek – niewątpliwie najlepszy znawca Karpat rumuńskich – nie tylko opowie o zdobywaniu poszczególnych szczytów, ale także wyjaśni słuchaczom wg jakich zasad i kryteriów wybrał owe 97 najwyższych wierzchołków. Zapraszamy jak zwykle w piątek, 21 listopada o godz. 18, tradycyjnie do Muzeum Ziemi PAN w Warszawie przy al. Na Skarpie 27. Czytaj dalej

Karpaty na mapie Miega

mapa4_czorszNa ostatnim przed wakacjami Spotkaniu Karpackim prof. Andrzej Janeczek z Instytut Archeologii i Etnologii PAN zaprezentuje mapę topograficzną Królestwa Galicji i Lodomerii z lat 1779-1783, czyli I zdjęcie wojskowe Galicji zwane mapą Miega. Jest to wielkoskalowa (1:28 800) mapa składająca się z 413 arkuszy (ok. 63×42 cm). Mapa oddaje rzeźbę terenu, elementy hydrografii, pola uprawne i łąki, lasy, sieć drożną, sieć osadniczą, zamki i fortece, urządzenia gospodarcze, karczmy i zajazdy, krzyże i kapliczki przydrożne i rejestruje nazewnictwo. Opisy, stanowiące tekstowy komentarz do treści graficznych, dają charakterystyki poszczególnych miejscowości, ich położenia, warunków obronnych, określają liczbę domów i zagród, liczbę budynków, możliwości kwaterunkowe, stan zaludnienia, przedstawiają zajęcia ludności, liczbę zwierząt pociągowych, wielkość zbiorów zbóż i siana, stan dróg w różnych warunkach meteorologicznych, cechy miejscowego pejzażu. Mapa ma szczególnie dużą przydatność dla badań historycznych, archeologicznych, urbanistycznych, onomastycznych, lokalnych badań przeszłości miast i wsi. Jako wyjątkowo piękny zabytek kartograficzny jest sama w sobie obiektem zainteresowania geografów i historyków kartografii. Zapraszamy do Muzeum Ziemi PAN w Warszawie przy alei Na Skarpie 27 w piątek 16 maja 2014 r. o godz. 18. Czytaj dalej