Z życzeniami Radosnych Świąt Bożego Narodzenia oddajemy do rąk czytelników 48 tom Płaju. A zaczyna się on inaczej niż zwykle, bo od poezji, co więcej, wschodniokarpackie wiersze Wojciecha Leopolity przenikają całą jego treść, stanowiąc mocną dominantę. A wiersze to wyjątkowe przede wszystkim ze względu na ogromny ładunek zawartych w nich uczuć. Ich autor poprowadzi nas po dolinach, stokach, połoninach Czarnohory i złomowiskach Gorganów, w znane nam przecież ze współczesnych wędrówek miejsca, jakże jednak inne gdy popatrzymy na nie jego oczami. Może zatem dzięki nim dostrzeżemy coś więcej, niż widzieliśmy dotąd?
W obszernym artykule Tadeusz Trajdos zapoznaje nas fachowo – jak na historyka sztuki przystało – z fascynującym światem malarstwa Augusty Kochanowskiej, Polki z Czerniowiec, która na co dzień mówiła po niemiecku, a dziś na domu, w którym mieszkała ma tablicę pamiątkową jako malarka ukraińska. Jej losy, które z Karpatami splatały się wielokrotnie, kryją do dziś nierozwikłane tajemnice. Czytaj dalej
Płaj 48 (wiosna 2014) stron 192+16
Nakładem rzeszowskiego wydawnictwa Libra ukazała się kolejna książka Stanisława Krycińskiego. Tym razem autor zabiera nas w historyczno-kulturową wędrówką po Bieszczadach – od Komańczy, przez masyw Chryszczatej i Otryt – do Wołosatego. Przedstawia dzieje osadnictwa nad Osławą, Galicyjskiej Cesarsko-Królewskiej Kolei Żelaznej, a także działania wojenne w okolicach Przełęczy Łupkowskiej w 1939 r. Przywraca pamięci bieszczadzkie losy Wincentego Pola, Kazimierza Józefa Turowskiego i Jana Kantego Podoleckiego. Przypomina o Thonetach z Kalnicy, Giedroyciach z Żubraczego, nadosławskich Łemkach i Bojkach z Wołosatego. Tłem wędrówki są wspaniałe góry i tajemnicze doliny – pełne pamiątek, zawartych także w dawnych nazwach. Oficjalna premiera książki odbędzie się 5 grudnia w Rzeszowie i 6 grudnia w Ustrzykach Górnych w Zajeździe „Pod Caryńską”.
Laureatem II edycji ustanowionego przez marszałka Senatu konkursu „Strażnik Dziedzictwa Rzeczypospolitej”, został Oddział Bieszczadzki Towarzystwa Opieki nad Zabytkami. Otrzymał nagrodę krajową dla instytucji oraz tytuł „Strażnika Dziedzictwa Rzeczypospolitej” za rewitalizację zabytków powiatów bieszczadzkiego i leskiego, a także za opiekę nad nimi oraz propagowanie idei ochrony dziedzictwa kulturowego Bieszczadów m.in. poprzez wydawanie rocznika „Bieszczad”. Nagrodę, pamiątkowy medal i dyplomy wręczane przez marszałka Senatu Bogdana Borusewicza i minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego prof. Małgorzatę Omilanowską odebrali członkowie zarządu Mieczysław Darocha, Andrzej Stachyrak i Andrzej Szczerbicki. Dołączamy nasze serdeczne gratulacje.
Miło nam poinformować, że ukazał się właśnie nowy, 19 tom Bieszczadu, rocznika wydawanego przez Oddział Bieszczadzki Towarzystwa Opieki nad Zabytkami. Znajdziemy w nim jak zwykle cały szereg interesujących artykułów. Życzymy ciekawej lektury, a oto jego zawartość:
Początek jesieni świetnie nadaje się na wędrówki z plecakiem. Lasy zaczynają się czerwienić, a na szlakach nie ma już tłumów, więc jak co roku na bieszczadzkie ścieżki wyruszy studencki rajd „Połoniny”. Niezmiennie od 55 lat organizuje go Studenckie Koło Przewodników Beskidzkich w Warszawie, tym pod hasłem „na zbójnickim szlaku”. Uczestnicy tras spotkają się na ześrodkowaniu w sobotę 27 września 2014 r. w Solince. Proponowane są różne trasy: dłuższe i krótsze, trudniejsze i łatwiejsze, namiotowe i chatkowo-stodołowe, piesze i rowerowe. Ponadto organizatorzy zapewniają bliskie spotkania z beskidnikami i poszukiwanie ukrytych przez nich skarbów. Szczegóły można znaleźć na: 
Już po raz trzeci Zbyszek Kaszuba, kustosz łopieńskiego sanktuarium zaprasza na nocne czuwanie do cerkwi w Łopience, w wigilię uroczystości Wniebowzięcia NMP 14 sierpnia w godz. 19-24. Częścią czuwania będzie nabożeństwo ekumeniczne, na które zostali zaproszeni przedstawiciele wszystkich kościołów działających w Bieszczadach. Mamy nadzieję, że specyficzny nastrój wieczornej modlitwy w tym szczególnym miejscu zachęci wszystkich do udziału w czuwaniu. W programie czuwania są także: akatyst, pieśni maryjne i psalmy, nieszpory, różaniec, akt zawierzenia Matce Bożej. Serdecznie zapraszamy.
2 sierpnia 2014 r. o godz. 16 w Łopience odbędzie się wernisaż niezwykłej wystawy zatytułowanej „Opuszczone – Ratowane. Greckokatolickie zespoły cerkiewne południowo-wschodniej Polski”. Wystawa prezentuje cerkwie obecnie nieużytkowane, dla których ratunkiem byłoby znalezienie gospodarza; a także takie, które – niegdyś opuszczone – w ciągu ostatnich kilkunastu lat wyremontowane, uzyskały nową funkcję. Doskonałym przykładem tych ostatnich, jest właśnie zespół cerkiewny w Łopience – stąd wyjątkowa sceneria i kontekst prezentowanej wystawy. Przedstawione zostaną fotografie (współczesne oraz archiwalne) i rysunki 35 cerkwi opuszczonych i 16 cerkwi, które zostały wyremontowane, a także mapa wszystkich cerkwi na tym obszarze. Jest to trzecia odsłona wystawy, której celem jest zwrócenie uwagi na wciąż liczne, opuszczone cerkwie greckokatolickie, znajdujące się w południowo-wschodniej Polsce. Cenne te obiekty, wpisane do rejestru zabytków, pozbawione są opiekunów i niszczeją na naszych oczach. Wystawa udostępniona nam przez Akademię Sztuk Pięknych w Warszawie i jej autorkę Monikę Rzepiejewską, będzie czynna do 29 sierpnia 2014 r. Serdecznie zapraszamy!
Ukazał się drugi numer czasopisma historyczno-krajoznawczego „Bieszczady Odnalezione”, wydawanego przez „Stowarzyszenie Rrozwoju Wetliny i Okolic”. Liczy 120 stron i można w nim znaleźć:
W lutym 2014 r. Oddział Bieszczadzki TONZ przejął od Skarbu Państwa cerkiew w Liskowatem z myślą o jej remoncie i konserwacji. Po latach zaniedbań i dewastacji obiekt znajduje się w stanie katastrofy budowlanej. Wybudowana ok. 1832 r. cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia NMP jest jedynym tego typu przykładem architektury cerkiewnej w Polsce. Remont ma być powiązany z przywróceniem jej pierwotnego wyglądu. Nowi właściciele cerkwi apelują do osób posiadających zdjęcia tego obiektu sprzed 1960 r. o ich udostępnienie oraz o pomoc finansową. Szczegóły na Kategorie