Wydarzenia

Waldemar Czechowski na ścieżkach Vincenza

Gościem trzydziestego ósmego seminarium vincenzologicznego Zakładu Edytorstwa Instytutu Filologii Polskiej UWr był Waldemar Czechowski, twórca filmu dokumentalnego „Śladami Stanisława Vincenza”. Opowiedział o swojej wieloletniej fascynacji spuścizną Vincenza oraz o niezwykłych spotkaniach, jakie towarzyszyły pracy nad filmem, który – mimo upływu ponad ćwierćwiecza od premiery – pozostaje ważnym źródłem wiedzy o życiu i dziele autora „Połoniny”. Ważną część seminarium stanowiła prezentacja nagrania rozmowy z Czesławem Miłoszem, zarejestrowanego podczas prac nad filmem. Laureat Literackiej Nagrody Nobla wspomina swoje spotkania ze Stanisławem Vincenzem w La Combe, opowiada o jego wpływie na własną twórczość oraz myślenie o Europie, „małych ojczyznach”, emigracji i kulturze pogranicza, a także o relacji mistrz–uczeń. W nagraniach pojawiają się również refleksje dotyczące Huculszczyzny, tradycji greckiej, chasydyzmu, dziedzictwa Europy oraz inspiracji, które doprowadziły Miłosza do napisania „Doliny Issy”. Po projekcji odbyła się dyskusja poświęcona relacjom między Vincenzem a Miłoszem, aktualności Vincenzowego przesłania we współczesnym świecie oraz znaczeniu osobowości autora „Połoniny” jako przewodnika duchowego i intelektualnego kolejnych pokoleń czytelników. Nagranie z Seminarium dostępne jest pod tym linkiem.

Wpisany w Pieniny – ks. Walenty Gadowski

W najbliższą sobotę, 17 października 2026 r. o godz. 10, w Pawilonie Pienińskiego Parku Narodowego w Szczawnicy przy Drodze Pienińskiej rozpocznie się konferencja naukowa pt. „Wpisany w Pieniny” poświęcona księdzu Walentemu Gadowskiemu (1861–1956), twórcy Pienińskich Perci.
Ks. prof. Marian Zając wygłosi prelekcję pt. „Prowadzić, nie wyręczać. Strategia wychowawcza księdza Walentego Gadowskiego”. Ryszard Remiszewski opowie o twórcy ekstremalnych szlaków turystycznych w Tatrach i Pieninach. Zaplanowano także promocję książki Wojciecha Sali, poświęconej ks. Gadowskiemu. Natomiast o godz. 12 odsłonięta zostanie tablica pamiątkowa przy Drodze Pienińskiej.

Odpust, odpust i po odpuście

Minęło parę dni i już z pewnym dystansem można spojrzeć na tegoroczny XXVII powojenny odpust w Łopience, który z pewnością można zaliczyć do wyjątkowo udanych. Tym bardziej, że poprzedni odbywał się jeszcze w trakcie trwającego remontu cerkwi z nieuporządkowanym jej otoczeniem i gliną lepiącą się do butów. Ten odbył się już z pięknie prezentującą się odmalowaną cerkwią i rabatkami kwiatów przed wejściem. O tym, że się wyjątkowo udał nie zdecydowała liczba przybyłych księży – choć w tym roku było ich czternastu, w tym aż dwóch biskupów: Piotr Przyborek sufragan diecezji gdańskiej i Leon Mały sufragan diecezji Lwowskiej. Także nie to, że przybyło prawie dwa tysiące pielgrzymów i turystów, a piesza pielgrzymka z Górzanki prowadzona przez księdza Piotra Bartnika liczyła około 420 pielgrzymów. Także wspaniała pogoda, słońce i prawdziwie letnia temperatura, chociaż na pewno przełożyły się na liczbę uczestników, którzy przybyli z całej Polski: z Mazowsza, Wielkopolski, Pomorza, Śląska i Podkarpacia nie były decydujące. Tak samo jak koncert Agaty Rymarowicz i Pawła Lewandowskiego, który był dodatkową atrakcją. Tak naprawdę o wyjątkowości tegorocznego odpustu zdecydowała suma tych wszystkich czynników, a przede wszystkim wyjątkowa atmosfera, modlitewne skupienie i osobiste traktowanie uczestnictwa w odpuście. Czytaj dalej →

Wokół Mokryna u źródeł Czarnego Czeremoszu

Pożegnanie lata to dobry moment na wspomnienie ostatniego, tradycyjnego wyjazdu Towarzystwa Karpackiego w Karpaty Ukraińskie. W tym roku nazwaliśmy wyprawę „Bystrzec Mokryński” – bo centralnym punktem wokół którego przebiegał szlak naszej wędrówki był Mokrynów Kamień. A dlaczego „Bystrzec”? – bo metą naszych wyjazdów jest zawsze Vincezowski Krzyż w Bystrzcu. Czytaj dalej →

Msza greckokatolicka w Łopience

Kustosz Łopieńskiego Sanktuarium Zbyszek Kaszuba oraz ksiądz protojerej Andrzej Żuraw zapraszają serdecznie do cerkwi pw. św. Paraskewy w Łopience w sobotę 26 września 2026 r. o godz. 11 na uroczyste nabożeństwo greckokatolickie z okazji święta Narodzenia Najświętszej Maryi Panny (Rożdiestwo Preswiatoj Bohorodicy).
Mszy św. przewodniczyć będzie ksiądz Bogdan Kiszko w koncelebrze z księdzem Mironem Michaliszynem.
Po mszy zapraszamy na agapę.

Głuchoniemcy w historii i kulturze Karpat

Jak się dowiadujemy, w przyszłym tygodniu rozpocznie się dystrybucja dwutomowej, liczącej blisko 1500 stron monografii pt. „Głuchoniemcy w historii i kulturze Karpat”, na którą złożyły się teksty ponad 30 autorów. Okazją do zakupienia książki będzie Warszawska Konferencja Geograficzna, w takcie której w najbliższy czwartek, 24 września o godz. 15 w auli im. Wacława Nałkowskiego (s. 102), w gmachu Wydziału Geografii i Studiów Regionalnych UW odbędzie się poświęcone jej spotkanie. Wstęp wolny, wejście od dziedzińca. Kolejne spotkania promujące monografię zaplanowane są 23.10 w Muzeum Ziemi Bieckiej w Bieczu, 25.10. na Międzynarodowych Targach Książki w Krakowie, 26.10 w Państwowej Akademii Nauk Stosowanych w Krośnie i 4.11. w Instytucie Pileckiego w Warszawie.

Historia Głuchoniemców sięga XIV w. Od średniowiecza zachodni koloniści integrowali się z ludnością polską. Tak powstała społeczność zwana od XVII w. Głuchoniemcami. Tom I monografii przedstawia ich historię od XIV w., biografię etnonimu i choronimu, położenie, granice i charakterystykę geograficzną Głuchoniemiec oraz niemieckie ślady w głuchoniemieckiej toponimii. Tom II analizuje tożsamość, język, antroponimię oraz materialne i niematerialne dziedzictwo kulturowe Głuchoniemców. To pierwsza praca zgłębiająca temat Głuchoniemców w całej jego złożoności.

Jego Ekscelencja w Łopience

W miniony czwartek cerkiew p.w. św. Paraskewy w Łopience gościła w swoich progach Jego Ekscelencję księdza biskupa Stanisława Jamrozka. Ksiądz biskup wizytował parafię w Górzance i w ramach tej wizytacji wybrał się wraz z górzańskim proboszczem, księdzem Piotrem Bartnikiem pieszo przez przełęcz Hyrcza do Łopienki. Wizyta była krótka, bo ksiądz biskup miał w planie jeszcze odprawienie mszy w Górzance, ale w Łopience zapoznał się z historią cerkwi, jej odbudowy i duszpasterstwa w Łopience. Był bardzo zainteresowany cerkwią i zadeklarował swoją obecność na przyszłorocznym odpuście w Łopience.
Serdecznie dziękujemy Jego Ekscelencji za przybycie.

Zbyszek Kaszuba

W Łopience odbyły się kolejne warsztaty

Jak co roku w drugą sobotę września odbyły się w Łopience warsztaty etnograficzne dla dzieci. W tym roku zostały zaproszone dzieci z Hoczwi i Myczkowa (Polańczyka). Pogoda nie była sprzyjająca, było chłodno i kropił deszcz, ale profesjonalnie przygotowane zadaszenia, namioty i ciepła herbata zapewniły bardzo dobre warunki dla wszystkich. Najważniejsza była jednak gorąca atmosfera, którą stworzyli prowadzący warsztaty. Tradycyjnie gorąco było w „kuźni” u kowala, żelazo rozpalało się do czerwoności, a młoty sypały iskrami wokoło, podczas gdy Agnieszka i Filip Pasek wprowadzali dzieci w tajniki kowalstwa. Przy piecu rozłożył się warsztat kulinarny, gdzie dzieci wyrabiały ciasto, piekły proziaki i ubijały masło w drewnianych bodenkach (maselnicach), a ileż potem było radości z jedzenia proziaków z prawdziwym, samemu zrobionym masłem. Pod namiotem przy wtórze kapeli łemkowskiej, którą z przybyłych dzieci zorganizował Bogdan Bracha lider Orkiestry świętego Mikołaja, przy długim stole w skupieniu pochylały się dzieci nad krosnami, aby pod kontrolą Mateusza utkać kolorową serwetkę. Obok zaś w nie mniejszym skupieniu pod kierunkiem Zbigniewa dzieci wyczarowywały różne kształty z gliny na kole garncarskim, a wyobraźnia podsuwała im niesamowite pomysły twórcze. Czytaj dalej →

Podsumowanie projektu „Trójsztafeta Karpacka”

W weekend 5-6 września miało miejsce zakończenie projektu „Trójsztafeta Karpacka”, której patronem było Towarzystwo Karpackie. Miał on na celu upamiętnienie polsko-czechosłowackiej konwencji turystycznej, która weszła w życie 12 czerwca 1926 roku. Realizacja projektu trwała od 23 maja do 6 września 2026 roku. „Trójsztafeta” składała się z cyklu 24 wyjazdów, których łączny dystans wyniósł 1600 km. Na trasach pojawiło się w sumie 140 uczestników. Naszych wędrowców można było spotkać w górach Czech, Polski, Słowacji i Ukrainy. W sumie w 30 pasmach, miedzy innymi na szlakach Beskidu Morawsko-Śląskiego, Beskidu Żywieckiego, Małej Fatry, Beskidu Niskiego, Rudaw Słowackich, Pasma Pikuja, Gór Hryniawskich i Czywczyńskich. Akcja była oddolną inicjatywą akademickiego środowiska przewodnickiego. Trasy zorganizowali wspólnie członkowie następujących organizacji: AKT PTTK „Czwórka” z Warszawy, Towarzystwo Karpackie, AKT Watra, SKPG Harnasie, SKPT Gdańsk, SKPB Katowice, SKPB Łódź, SKPB Rzeszów, SKPB Warszawa, SKG Warszawa, SKPG Kraków. Dzięki tej współpracy udało się dotrzeć we wszystkie trzy obszary objęte wspomnianą wyżej umową oraz odwiedzić dwa karpackie trójstyki: polsko-słowacko-ukraiński oraz polsko-słowacko-czeski. Trasę można prześledzić poniżej, a tu obejrzeć podsumowanie. Czytaj dalej →

XXVII odpust w Łopience

Kustosz Łopieńskiego Sanktuarium Zbyszek Kaszuba wraz z parafią Wniebowstąpienia Pana Jezusa w Górzance zapraszają wszystkich chętnych na dwudziesty siódmy powojenny odpust w Łopience, który odbędzie się w niedzielę 4 października 2026 r. Msza odpustowa w Łopieńskiej cerkwi pw. św. Paraskewy rozpocznie się wyjątkowo o godz. 12, a przewodniczyć jej będzie ks. bp Piotr Przyborek. Wcześniej, bo już o godz. 11 rozpocznie się odmawianie różańca.
Jednocześnie informujemy wszystkich sprzedawców pamiątek i odpustowych kramarzy, którzy chcieliby rozstawić swoje stoisko na czas trwania odpustu, że bez zgody Towarzystwa nie będzie to możliwe. W celu uzyskania odpowiedniej zgody należy do dnia 30.09.2026 r. wystąpić do Towarzystwa z wnioskiem o postawienie stoiska wysyłając maila na następujący adres: z.kaszuba2@poczta.fm. Uwaga! W rejonie cerkwi nie przewidujemy ustawiania stoisk spożywczych i gastronomicznych.