Z życzeniami Radosnych Świąt Bożego Narodzenia oddajemy do rąk czytelników 48 tom Płaju. A zaczyna się on inaczej niż zwykle, bo od poezji, co więcej, wschodniokarpackie wiersze Wojciecha Leopolity przenikają całą jego treść, stanowiąc mocną dominantę. A wiersze to wyjątkowe przede wszystkim ze względu na ogromny ładunek zawartych w nich uczuć. Ich autor poprowadzi nas po dolinach, stokach, połoninach Czarnohory i złomowiskach Gorganów, w znane nam przecież ze współczesnych wędrówek miejsca, jakże jednak inne gdy popatrzymy na nie jego oczami. Może zatem dzięki nim dostrzeżemy coś więcej, niż widzieliśmy dotąd?
W obszernym artykule Tadeusz Trajdos zapoznaje nas fachowo – jak na historyka sztuki przystało – z fascynującym światem malarstwa Augusty Kochanowskiej, Polki z Czerniowiec, która na co dzień mówiła po niemiecku, a dziś na domu, w którym mieszkała ma tablicę pamiątkową jako malarka ukraińska. Jej losy, które z Karpatami splatały się wielokrotnie, kryją do dziś nierozwikłane tajemnice. Czytaj dalej
Kategorie

Płaj 48 (wiosna 2014) stron 192+16
Na grudniowym Spotkaniu Karpackim Bożena Mściwujewska-Kruk i Ryszard Kruk zaprezentują siedem wyjątkowych książek – laureatek Honorowej Nagrody „Sądecczyzna” im. Szczęsnego Morawskiego, które każdy miłośnik Karpat, a szczególnie tych wznoszących się nad dolinami Dunajca i Popradu powinien przeczytać.
Centralny Ośrodek Turystyki Górskiej PTTK zaprasza 12 grudnia 2014 r. na godz. 17 do swojej siedziby w Krakowie przy ul. Jagiellońskiej 6 na promocję książki Justyny Cząstki-Kłapyty „Kolędowanie na Huculszczyźnie” połączoną z pokazem filmu Krzysztofa Krzyżanowskiego pt. Huculski Jordan i przedstawieniem obrzędu kolędowania huculskiego przez kolędników z Żabiego (Werchowyny).
Prof. Stanisław Nicieja nie zwalnia tempa i obdarowuje nas kolejnym tomem swojej historii i mitologii miast kresowych. Piąty tom „Kresowej Atlantydy” kontynuuje literacką wędrówkę po przedpolu Karpat. Tym razem autor zaprasza nas do Sambora – miasta ogrodów i wielkiej historii; Rudek – z mauzoleum Fredrów; Delatyna – kurortu sławnego wodami solankowymi, Bitkowa – ze złożami ropy naftowej; Rafajłowej – słynnej z walk II Brygady Legionów Polskich oraz do Nadwórnej – miasta, które było i jest bramą Gorganów. O aktualność książki nich świadczy fakt, że przy omawianiu tej ostatniej miejscowości autor prezentuje odsłoniętą na początku października 2014 r. w kościele parafialnym tablicę pamiątkową poświęconą pamięci wschodniokarpackich walk Legionów Polskich. Wypada jednak sprostować informację zawartą w podpisie pod zamieszczonym zdjęciem: otóż wśród osób, które ufundowały tablicę byli nie tylko członkowie naszego Towarzystwa.
Nakładem rzeszowskiego wydawnictwa Libra ukazała się kolejna książka Stanisława Krycińskiego. Tym razem autor zabiera nas w historyczno-kulturową wędrówką po Bieszczadach – od Komańczy, przez masyw Chryszczatej i Otryt – do Wołosatego. Przedstawia dzieje osadnictwa nad Osławą, Galicyjskiej Cesarsko-Królewskiej Kolei Żelaznej, a także działania wojenne w okolicach Przełęczy Łupkowskiej w 1939 r. Przywraca pamięci bieszczadzkie losy Wincentego Pola, Kazimierza Józefa Turowskiego i Jana Kantego Podoleckiego. Przypomina o Thonetach z Kalnicy, Giedroyciach z Żubraczego, nadosławskich Łemkach i Bojkach z Wołosatego. Tłem wędrówki są wspaniałe góry i tajemnicze doliny – pełne pamiątek, zawartych także w dawnych nazwach. Oficjalna premiera książki odbędzie się 5 grudnia w Rzeszowie i 6 grudnia w Ustrzykach Górnych w Zajeździe „Pod Caryńską”.
Laureatem II edycji ustanowionego przez marszałka Senatu konkursu „Strażnik Dziedzictwa Rzeczypospolitej”, został Oddział Bieszczadzki Towarzystwa Opieki nad Zabytkami. Otrzymał nagrodę krajową dla instytucji oraz tytuł „Strażnika Dziedzictwa Rzeczypospolitej” za rewitalizację zabytków powiatów bieszczadzkiego i leskiego, a także za opiekę nad nimi oraz propagowanie idei ochrony dziedzictwa kulturowego Bieszczadów m.in. poprzez wydawanie rocznika „Bieszczad”. Nagrodę, pamiątkowy medal i dyplomy wręczane przez marszałka Senatu Bogdana Borusewicza i minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego prof. Małgorzatę Omilanowską odebrali członkowie zarządu Mieczysław Darocha, Andrzej Stachyrak i Andrzej Szczerbicki. Dołączamy nasze serdeczne gratulacje.
Towarzystwo Karpackie i Akademicki Klub Turystyczny „Watra” w Gliwicach zapraszają do Chatki AKT na Pietraszonce w Beskidzie Śląskim „Weekend z Karpatami Serbskimi”. Rozpoczęcie w piątek 5 grudnia o godz. 20, zakończenie w niedzielę 7 grudnia 2014. Celem imprezy jest zwrócenie uwagi na atrakcyjny krajobrazowo i przyrodniczo, a zupełnie nieznany polskim turystom obszar Karpat, położony we Wschodniej Serbii na południe od Przełomu Żelaznych Wrót. Pokazy skierowane są do wszystkich miłośników Karpat przejawiających aktywność poznawczą na ich terenie. Spotkanie będzie okazją do wymiany doświadczeń pomiędzy środowiskami turystycznymi z całego kraju.
Ile to kosztowało zabiegów, starań i pracy, ile siwych włosów, to tylko Tadeusz Kiełbasiński wie, ale w końcu dopiął swego – udało się – nad zabytkową
Kiedyś ze strzechą nie było problemu. W każdej łemkowskiej wsi znalazł się co najmniej jeden fachowiec, który potrafił ukręcić dobre kiczki i pokryć nimi dach. Dziś położenie nowej strzechy nie jest prostą sprawą – zacząć trzeba od zasiania żyta, potem należy je ręcznie zebrać i ręcznie wymłócić, a fachowca, który z tej słomy żytniej skręci dobrą kiczkę ze świecą dziś szukać. Dość powiedzieć, że kiczki na strzechę w Olchowcu przywożone były aż spod Rzeszowa. Ale w końcu udało się, jedna z ostatnich łemkowskich chyż in situ w Beskidzie Niskim pyszni się nowa strzechą, a przy okazji i nowym szczytem (tzw. facyjatem). Serdeczne gratulacje dla Tadeusza i gorące podziękowania wszystkim, którzy się do tego dzieła przyczynili.
Za
praszamy serdecznie na inaugurację jesienno-zimowego sezonu Spotkań Karpackich. Tym razem będziemy mieli wyjątkową okazję posłuchania fascynującej relacji Jerzego Montusiewicza z jego przeszło 35-cio letniej batalii o zdobycie