Na 90. Aukcji Sztuki + Varia organizowanej 16 marca 2026 r. o godz. 19:30 (101 Projekt Galeria Sztuki Współczesnej i Dom Aukcyjny Sp. z o.o. ul. Piękna 62/64 w Warszawie) można nabyć oprawiony w drewnianą oprawę z ornamentami góralskimi album zatytułowany „Tatry w zimie” z lat 20. XX wieku (pozycja 46 w katalogu). Autorem jest Józef Oppenheim – taternik, narciarz wysokogórski, ratownik TOPR, w latach 1914-1939 jego kierownik. Autor wydanego w 1936 r. przewodnika „Szlaki narciarskie Tatr Polskich i główne przejścia na południową stronę”, a także wybitny artysta fotografik. To właśnie zdjęcia Oppenheima stanowiły trzon albumu widoków Tatr i Pienin podarowanego przez PTT w 1925 r. papieżowi Piusowi XI. który był w młodości zapalonym alpinistą, a w latach 1919–1921 nuncjuszem apostolskim w Polsce. Album „Tatry w zimie” jest trzecim z wydawnictw tatrzańskich Oppenheima. Ostrość, a przez to i jakość zdjęć jest lepsza w porównaniu z wcześniejszymi albumami.
Zawiera 16 rotograwiur: Kasprowy, Potok, Z drogi na Wołowiec, Skrajna Turnia, Hala Goryczkowa, Giewont z Boczania, Hala Gąsienicowa, Igła w Buczynowej, Widok z Krzyżnego, Krzesanica, Na Beskidzie, Panorama morskiego Oka, Widok z Wołowca na Rochacze, Z drogi na Świnicę, Na Rohaczach, Na grani Kościelca. Na okładce widnieje fotografia grupy narciarzy na Gładkiej Przełęczy. Warto zaznaczyć, że istnieje też inna wersja albumu pod tym samym tytułem, gdzie na okładce jest grupa narciarzy stojącą ponad Przełęczą pod Kopą Kondracką, z panoramą Tatr Wysokich w tle. Ta wersja jest dostępna w wersji cyfrowej.
W oferowanej na aukcji wersji napisano „Nakładem Sekcji Narciarskiej Pol. Towarzystwa Tatrzańskiego w Zakopanem”, zaś w tej drugiej wersji nie ma „Pol.”. Ciekawe skąd ta różnica. Zmiana nazwy z TT na PTT nastąpiła w 1920 r. Czyżby nie zdążono uaktualnić nazwy, a w wersji oferowanej na aukcji (wyd. SN PTT) nazwa już jest aktualna? Czy mogłoby to oznaczać, że jest to wydanie późniejsze? W katalogu Biblioteki Narodowej jako data publikacji widnieje non post 1922, podczas gdy dla tej drugiej (wyd. SN TT) podano [1921]. Wiadomo też, że 2 stycznia 1924 r. autor podarował swój album Muzeum Tatrzańskiemu. Ciekawe którą wersję przekazał – a może obie? Zbiór zachowanych fotografii Józefa Oppenheima można obejrzeć na portalu Muzeum Tatrzańskiego, gdzie udostępniono 750 zdjęć zdigitalizowanych ze szklanych negatywów.
Piotr
