sierpień 2012

Książka o zakarpackich Hucułach

W ostatnich dniach w Użgorodzie ukazała się książka Wołodymyra Pipasza pt. Zakarpacka Huculszczyzna.  Jest to historyczno-etnograficzny szkic, próba odpowiedzi na pytanie: kim są zakarpaccy huculi. W książce na podstawie badań terenowych oraz analizy źródeł historycznych autor omawia zakarpacką część Huculszczyzny. Oprócz szczegółowego omówienia granic i różnych teorii pochodzenia Hucułów, przedstawia proces zasiedlenia zakarpackiej Huculszczyzny, charakteryzuje jej gospodarkę oraz materialną i duchową kulturę. Książkę wydano w nakładzie 2000 egz., a jej promocja odbędzie się podczas XIII festiwalu „Huculska Bryndza” 2 września 2012 r. w Rachowie.
Pewne zdziwienie budzi jedynie okładka tej książki ozdobiona znanym zdjęciem Mikołaja Seńkowskiego „Stara Hucułka z fajką”. Otóż owa „Stara Hucułka” to Maria Kreczuniek zwana Czukutychą, mieszkanka Jaseniowa Górnego, miejscowości która dalibóg nigdy na Zakarpaciu nie leżała. A więcej o Czukutysze będzie można przeczytać w Płaju 44. [red.]

Ukazał się 43. tom Płaju

Z radością pragniemy poinformować, że redakcja Płaju w ramach nadrabiania zaległości wydała kolejny, 43 tom Almanachu. Otwierają go trzy artykuły dotyczące zachodnich Bieszczadów, w tym materiały do monografii Otrytu, w których Wojciech Krukar zawarł plon swoich wieloletnich badań terenowych. Tak jak publikowane w Płaju już wcześniej monografie innych Bieszczadzkich masywów opracowane przez tego autora, zawiera ona masę informacji całkowicie oryginalnych, nigdzie wcześniej nie publikowanych. Blok huculski otwierają wspomnienia Karola Pohorskiego o służbie w Straży Granicznej w dolinie Czeremoszu i o dramatycznych losach rodziny Błażejaków cudem uratowanej przez Hucułów przed śmiercią z rąk innych Hucułów, członków UPA. Huculszczyzny dotyczy obszerny fragment książki „Dido Iwańczyk” Petra Szekeryka-Donykiwa, oraz dwa ciekawe, nigdzie dotąd nie publikowane teksty Czytaj dalej →

Klauza Bałtaguł na Czarnym Czeremoszu

Klauza Bałtaguł to najwyżej położona klauza na Czarnym Czeremoszu. Wybudowana przed I wojną światową, zniszczona w trakcie powodzi w 1927 r., odbudowana w latach 30-tych, zachowała się do dziś w bardzo dobrym stanie, co widać na filmie nakręconym w sierpniu 2012 r.

Dorobek Paryskich

Dyrektor Tatrzańskiego Parku Narodowego Paweł Skawiński oraz Ośrodek Dokumentacji Tatrzańskiej im. Zofii Radwańskiej Paryskiej i Witolda Henryka Paryskiego serdecznie zapraszają na wernisaż wystawy zatytułowanej „Paryscy”, który odbędzie się 7 września 2012 r. o godz. 17 w Zakopanem w Centrum Edukacji Przyrodniczej Tatrzańskiego Parku Narodowego przy ul. Chałubińskiego 42a.
Wernisaż połączony będzie z promocją książki zawierającej materiały z sesji popularnonaukowej, która odbyła się w Zakopanem w czerwcu 2011 roku. Książka inauguruje nową serię wydawniczą TPN Zeszyty Tatrzańskie

 

53. Rajd „Połoniny”

Od ponad półwiecza wrześniową porą przewodnicy ze Studenckiego Koła Przewodników Beskidzkich z Warszawy organizują kilkudniowy rajd na pożegnanie lata. Tegorocznej edycji „Połonin” przyświeca hasło: „Szlakami legend”, co oznacza odkrywanie śladów po Biesach, Czadach czy bardziej współczesnych zakapiorach. Przekonaj się ile tajemnic kryją Bieszczady i wybierz się na 53. Rajd „Połoniny”. Ześrodkowanie odbędzie się 29 września 2012 r. w Polankach koło Terki. W blasku ognia i przy dźwiękach gitar chętni będą zdzierać gardło do późnej nocy, a najwytrwalsi do białego rana. Rajd jest wyborną okazją do poznania ludzi zafascynowanych górami. Szczegóły na stronie http://www.poloniny.skpb.waw.pl

Ukazał się 42. tom Płaju

Tom jest wyjątkowy, gdyż poświęcony niemal w całości dwóm tylko tematom. Blisko połowę jego objętości zajmuje relacja Dariusza „Dzidy” Czerniaka z penetracji gór Metaliferi, południowej część gór Apuseni. Ta grupa górska, kryje w sobie bez liku atrakcji krajobrazowych, przyrodniczych i kulturowych. Autor posiadł nieprzeciętną zdolność wyszukiwania w rumuńskich Karpatach miejsc godnych uwagi, a nieopisywanych w popularnych przewodnikach. Opis własnych wędrówek wzbogaca szczegółowymi informacjami krajoznawczymi, historycznymi, przyrodniczymi.
Drugi blok tematyczny dotyczy jednej tylko góry – legendarnej Hnitesy w Górach Marmaroskich. Jerzy Montusiewicz i Jerzy Warakomski podchodzą do niej od razu z trzech stron. Poprzez historię jej zdobywania i poznawania od początku XIX w., poprzez ewolucję jej nazwy, wreszcie po wrażenia z zupełnie współczesnej wędrówki w tym rzadko odwiedzanym zakątku Karpat.
Na okrasę historia wymiany terytoriów, dzięki której mamy dziś w naszym kraju Ustrzyki Dolne i Lutowiska. Autorzy podważają potoczne sądy o tym wydarzeniu, a szczególnie ciekawe są fragmenty poświęcone losom ukraińskiej ludności wysiedlanej z terytorium przekazywanego Polsce.
Tom zamyka Kalendarium Towarzystwa Karpackiego – na  podsumowanie jego 20-letniej działalności.
Spis treści tomu 42

II Festiwal Filmu Karpackiego

Serdecznie zapraszamy na drugą edycje Festiwalu Filmu Karpackiego, która odbędzie się w sobotę 8 września 2012 r. w Muzeum Kultury Łemkowskiej w Zyndranowej. W programie oczywiście pokazy wielu filmów, w tym „Andy czy Andrej?” i „Kermesz w Jarabinie” Krzysztofa Krzyżanowskiego, „Osadne” Marko Škopa i „Portret Rusina z artystą w tle” Wojciecha Olejniczaka oraz wernisaż fotografii Tomáša Leňo i Jozefa Ondzika „Rusini”, spotkania z gośćmi specjalnymi Michalem Šmajdą, Fedorem Vico i Maroszem Krajňakiem, koncerty na scenie muzycznej oraz nocna prezentacja projektu Adriana Spuły „ŁEM – Ukryta Kraina”. Rozpoczęcie festiwalu o godz. 10.