Wszystko na temat: Huculszczyzna

Stanisław Vincenz patronem „Via Carpatia”

Od 23 do 30 czerwca 2018 r. odbędzie się nad Czarnym Czeremoszem I Międzynarodowe Forum Europy Środkowej i Wschodniej „Via Carpatia”( Міжнародний форум Східної та Центральної Європи). Jak piszą organizatorzy po raz pierwszy na Ukrainie, po raz pierwszy w Karpatach, po raz pierwszy na Huculszczyźnie. Forum ma na celu nie tylko ukazanie różnorodności kultury karpackiej, ale także zbliżenie liderów intelektualnych Europy Wschodniej i Środkowej.  W programie „Via Carpatia” znajdują się: Festiwal Filmowy „Transcarpatia”, Festiwal Muzyki i Sztuki „Sounds of Carpatia”, ukraiński Festiwal Karpackiego Rękodzieła, tradycyjny festiwal huculski „Połonińskie Lato” i festiwal Twórców Ludowych im. Hnata Hotkewycza. Centralnym wydarzeniem „Via Carpatia” będzie międzynarodowa konferencja pt. „Krąg Vincenza: Przyszłość Karpat” (Коло Вінценза: Майбутнє Карпат). Czytaj dalej

Vincenz w Głogowie

Kolejny etap nadodrzańskiej części peregrynacji wystawy pt. „Dialog o losie i duszy. Stanisław Vincenz (1888–1971)” wg scenariusza Jana Choroszego wypadł w Głogowie, gdzie będzie ona prezentowana do 15 lipca 2018 r. w Muzeum Archeologiczno-Historycznym (Brama Brzostecka 1). Natomiast 7 lipca podczas inauguracji Letniej Akademii Kultury i Języka Polskiego dr Jan Choroszy wygłosi wykład o Stanisławie Vincenzie, pokazany zostanie film dokumentalny Waldemara Czechowskiego „Śladami Vincenza”, a Irena Rybicka z Wrocławskiego Teatru Współczesnego czytać będzie fragmenty zapisek Ireny Vincenzowej. Spotkanie z Vincenzem zacznie się w głogowskim ratuszu około południa. Zapraszamy!

Szlak Vincenza w Bystrcu odnowiony

Sześć lat temu pisaliśmy na naszym portalu o tabliczkach informacyjnych umieszczonych na szlaku Stanisława Vincenza w Bystrcu (Слідами Станіславa Вінцензa в Бистреці). Dziś autor i realizator tego pomysłu, niezmordowany Andrzej Ruszczak poinformował nas o tym,
że z okazji jubileuszu 130. rocznicy urodzin twórcy „Wysokiej połoniny” mocno zniszczone tabliczki na szlaku Vincenza w Bystrcu zostały wymienione na nowe. Ogrodzony został także krzyż i tablica pamiątkowa ustawione przez Towarzystwo Karpackie w 2010 r. na Skarbach w miejscu gdzie stał dom Vincenza. To ogrodzenie okazało się niestety (wbrew pierwotnym założeniom) niezbędne, jako że do naszego krzyża bardzo lubiły się „przytulać” pasące się w pobliżu krowy i konie.
Andrzejowi serdecznie dziękujemy za jego trud.

XXV Jubileuszowy Festiwal Huculski

Miło nam poinformować, że wczoraj na pierwszym posiedzeniu Komitetu Organizacyjnego zapadła decyzja o zorganizowaniu XXV jubileuszowego Międzynarodowego Festiwalu Huculskiego (25-й ювілейний Міжнародний Гуцульський Фестиваль) w dniach 27-29 lipca 2018 r. w Jaremczu.  Oprócz terminu Festiwalu ustalono program jego najważniejszych wydarzeń i miejsca gdzie się będą one odbywały.  I tak np. oficjalne otwarcie Festiwalu odbędzie się podczas rozpoczynającej go 27 lipca tradycyjnej Konferencji Naukowej poświęconej Huculszczyźnie. W ciągu trzech dni goście festiwalowi będą mogli obejrzeć występy licznych zespołów ludowych – wokalnych i tanecznych, wziąć udział w warsztatach i targach autentycznych wyrobów tradycyjnej sztuki ludowej. Festiwal ma przede wszystkim służyć popularyzacji folkloru Huculszczyzny. Organizatorzy oczekują na przybycie delegacji Hucułów z całego świata.
Należy dodać, że tegoroczny Festiwal będzie doskonałą okazją do upamiętnienia 231 rocznicy założenia miasta Jaremcze.

Gen. Tadeusz Kasprzycki do Stanisława Vincenza

Pamiętając o przypadającej w tym roku 130. rocznicy urodzin Stanisława Vincenza pragniemy przypomnieć jego korespondencję z gen. Tadeuszem Kasprzyckim
(twórcą i prezesem Towarzystwa Przyjaciół Huculszczyzny)  odnalezioną w archiwach Ossolineum przez Andrzeja Ruszczaka i zamieszczoną w Płaju 40 (wiosna 2010).
Warto te listy raz jeszcze przeczytać, bo dziś zyskały zaskakującą aktualność, a wiele z zawartych w nich przemyśleń stało się niestety dramatycznie współczesne.

Gen. Tadeusz Kasprzycki do Stanisława Vincenza
sygn. 17627/II,

Montreal, 12 grudnia 1968.

Wielce Szanowny i Łaskawy Panie,
Proszę mi wybaczyć, że niepokoję Go zapytaniami w sprawie, ku której kieruje mię sentyment, a w swoim czasie skłoniła do pewnych wysiłków i dokonań. Huculszczyzna.
Od dawna jest Pan jej duchowym patronem. W wypowiedziach pióra mistrza ukazał nam Pan głębokie wartości tego ludu i jego kultury.
Niezmiernie żałuję, że w Polsce Wolnej nie udało się nam zrealizować wspólnej współpracy w zakresie Huculszczyzny.
Zawsze byłem przekonany, że dobro Polski i Ukrainy, byt i przyszłość, zależy od właściwej, pomyślnej w działaniu wspólnej pracy obu narodów. Jak w czasach odległych i w epoce Piłsudskiego przeszkodziła temu w znacznej mierze ingerencja wrogiego Polsce i Ukrainie obcego interesu. Czytaj dalej

Karpacka pisanka w rozmiarze XXL

Na wschodniokarpackim szczycie Tomnatyka (1565 m) w masywie Jałowiczory, w widłach Saraty i Białego Czeremoszu stoją od lat opuszczone, widoczne z daleka białe kopuły dawnej sowieckiej stacji radarowej „Pamir” działającej w latach 1950-1995. W sierpniu ubiegłego roku grupa artystów ze Stanisławowa (Iwanofrankiwśka) wymyśliła projekt „Pysanka na Tomnatyku”, w myśl którego kopuły mają zamienić się w ogromne pisanki, a wewnątrz nich stworzona zostanie przestrzeń do koncertów i projekcji filmowych. Zgodnie z planem, każdego roku artyści mają zamiar pomalować jedną z kopuł, a tym samym tchnąć w opuszczoną bazę wojskową nowe życie. Przed Wielkanocą jak znalazł.

Jesienny Płaj 54 w środku zimy

Witamy po raz 54, jak zwykle z pewnym opóźnieniem i – co też już stało się tradycją – zaczynając tematami huculskimi.  Na pierwszy ogień Teatr Huculski, jednak nie ten Hnata Hotkewycza sprzed I wojny światowej, ale ten z okresu międzywojennego, o którym mało kto pamięta, tak w Polsce jak i na Ukrainie. Czy hołubienie tego teatru przez władze RP, wszak jego tournée po Polsce organizował osobiście Komendant Główny Policji Państwowej gen. Józef Kordian Zamorski, było efektem przemyślanej polityki państwa wobec Hucułów, czy może tylko autentyczną fascynacją kilku osób dziwnymi wyrokami historii rzuconych w wir polityki? Najpewniej po trosze jednym i drugim, ale przypomnieć warto, więc artykuł publikujemy po polsku i po ukraińsku dedykując go naszym przyjaciołom na Huculszczyźnie.

Niestrudzony badacz flory czarnohorskiej Jurij Nesteruk wydobył z mroków historii postać Isaaka Mazepy, botanika jak on sam, któremu też trochę przez przypadek przypadła rola premiera Ukraińskiej Republiki Ludowej w latach 1919-20. Jeszcze jeden artykuł związany z Huculszczyzną dotyczy obserwatorium na Pop Iwanie, tematu wielokrotnie już omawianego na naszych łamach. Tym razem powracamy do niego za sprawą niezwykle ciekawych fotografii z czasów budowy obserwatorium wykonanych przez inż. Stefana Jarocińskiego, który jako przedstawiciel brytyjskiej firmy Sir Howard Grubb, Parsons & Co. Ltd. nadzorował montaż astrografu. Czytaj dalej

Płaj 54

Płaj 54 (jesień 2017 stron 216+16)

Zawartość tomu:

Leszek Rymarowicz, Wokół historii Teatru Huculskiego z Żabiego (1933–1939)

Leszek Rymarowicz, Pro sławnyj ta zabutyj Huculśkyj teatr z Żabja (1933–1939)

Jurij Nesteruk, Premier – badaczem połonin wschodniokarpackich

Robert Gawkowski, Leszek Rymarowicz, Stefan Jarociński – inżynier z obserwatorium na Pop Iwanie

Andrzej Wielocha, Na rzymskim płaju w Karpatach

Juliusz Marszałek, Łukasz Snihur z Pohara – budowniczy cerkwi bojkowskich

Witold Grodzki, W jarze Menczyła, czyli znowu o słupkach granicznych Czytaj dalej

Wystawy Vincenzowskiej wędrówek ciąg dalszy

Jak już zapowiadaliśmy w roku obchodów 130 rocznicy urodzin pisarza będziemy w dalszym ciągu śledzić wędrówkę po Polsce wystawy pt. „Dialog o losie i duszy. Stanisław Vincenz (1888–1971)” wg scenariusza Jana Choroszego.  Obecnie eksponowana jest ona w Miejskiej i Powiatowej Bibliotece Publicznej im. Marii Konopnickiej w Lubaniu (Rynek-Ratusz) oraz w Bibliotece Uniwersytetu Zielonogórskiego (przy al. Wojska Polskiego 71).
W obydwu tych miejscach można ją oglądać do 4 kwietnia 2018 r.
Serdecznie zapraszamy.

„Żabie” po raz czwarty

Wierchowiński Park Narodowy wydał czwarty numer ekologiczno-edukacyjnego krajoznawczego czasopisma „Żabie”. Jest ono wydrukowane w kolorze, w nakładzie 500 egz. i liczy 104 strony formatu A4. W opublikowanych w nim naukowych i popularnonaukowych artykułach pracownicy parków narodowych, nauczyciele, dziennikarze, historycy i krajoznawcy omawiają zagadnienia dotyczące ochrony przyrody, lokalnych dziejów i szeroko rozumianego krajoznawstwa tego rejonu Karpat. Pośród nich na specjalną uwagę zasługują artykuły opracowane przez pracowników „Wierchowińskiego” parku dotyczące jego unikalnej flory i fauny, której wielu przedstawicieli jest wymienionych w Czerwonej Księdze Ukrainy, a także zabytków kultury i natury. Nie bez satysfakcji odnotowujemy fakt, że wśród autorów zamieszczonych artykułów znalazło się dwóch członków Towarzystwa Karpackiego – Leszek Rymarowicz i Andrzej Wielocha.
Elektroniczną wersję czasopisma w formacie *pdf można bezpłatnie pobrać pod tym linkiem. Życzymy dobrej lektury!